Voorstel voor efficiënter schoolfruit- en melkprogramma

Het Europees Parlement wil van de subsidies voor de distributie van ‘schoolfruit’ en ‘schoolmelk’ één gezamenlijk programma maken. Achterliggende bedoeling is de administratieve lasten verminderen en meer resultaat boeken bij het promoten van gezonde voeding bij kinderen. Het Belgische Europarlementslid Marc Tarabella loodste de plannen door de commissie Landbouw en volgende maand door het voltallige Europees halfrond. Hij vindt het belangrijk dat kinderen al op jonge leeftijd gezond en evenwichtig leren eten.

Het schoolmelkprogramma bestaat al sinds 1977 en bereikte de jongste jaren meer dan 20 miljoen schoolkinderen in alle lidstaten van de EU. Van het schoolfruitprogramma profiteren sinds 2009 bijna negen miljoen kinderen uit 25 lidstaten. Ieder jaar subsidieert Europa de verdeling van ongeveer 40.000 ton fruit en groenten en 300.000 ton melk(producten) op scholen.

Beide programma's promoten gezonde voeding aangezien meer dan 20 miljoen kinderen in Europa last hebben van overgewicht. Tieners eten gemiddeld slechts 30 tot 50 procent van de dagelijks aanbevolen inname van groenten en fruit. De schoolfruit- en melkregeling heeft daarnaast tot doel om de afzet van lokale landbouwproducten een duwtje te geven. Ook dat is een goede zaak want, zo zegt Europarlementslid Tarabella, lokale producten gaan geen drie keer de wereld rond voor ze op ons bord belanden.

De doelstellingen – de lokale landbouw steunen en gezonde voeding bij kinderen promoten – staan buiten kijf, maar in het verleden kwam er wel kritiek op de doeltreffendheid en het kostenplaatje van beide programma’s. De Europese Rekenkamer gaat er bijvoorbeeld van uit dat er niet minder zuivel, groenten en fruit gegeten zouden worden zonder de EU-subsidies. Voor melk leek het subsidiebedrag (minder dan 19 euro per 100 liter melk) te klein om effect te hebben. Jaren geleden werd al de suggestie gedaan om synergievoordelen te realiseren door een samensmelting van beide programma’s.

Het Europees Parlement wil daar nu werk van maken en doet een voorstel om het schoolfruit- en melkprogramma samen te voegen. Bovendien worden de lidstaten flexibeler in de keuze van de producten die ze op scholen willen verdelen. Verder komt er meer aandacht voor het opvoeden van kinderen omtrent een gezond dieet. Het aspect educatie zat momenteel alleen vervat in de schoolfruitregeling en niet in de EU-regeling voor schoolmelk. In het gecombineerde programma moet 10 tot 20 procent van de Europese subsidie voorbehouden worden voor educatie, boerderijbezoeken inbegrepen.

De consumptie van groenten, fruit en melk neemt in de EU nog altijd af en dat vinden de Europarlementsleden een slechte zaak voor de volksgezondheid. Ook voor de producenten is dat geen prettige zaak. In de toekomst gaan meer lokale producten voor distributie met EU-steun in aanmerking komen, zoals lokale zuivelproducten met bewezen gezondheidseffecten voor kinderen zoals yoghurt en kaas.

Occasioneel kunnen ook plaatselijke specialiteiten zoals verwerkte groenten en fruit op school verdeeld worden, ook al bevatten ze toegevoegde suikers of zout. Komen ook in aanmerking voor het scholenprogramma: honing, olijven en gedroogd fruit. Het budget voor schoolfruit bedraagt 150 miljoen euro, dat van schoolmelk wordt opgetrokken tot 100 miljoen euro. Europa gaat toezien op een eerlijkere verdeling van het budget tussen de lidstaten.