Commissie geeft duiding bij nieuw glyfosaat-voorstel

Nu de Europese Commissie een ultiem voorstel doet om het sterk gemediatiseerde glyfosaatdossier opnieuw vlot te trekken, besteedt ze de nodige aandacht aan extra duiding bij het voorstel om de markttoelating van de onkruidbestrijder tijdelijk te verlengen. We komen bijvoorbeeld te weten dat zowel de Europese voedselveiligheidsautoriteit (EFSA) als het Europese geneesmiddelenagentschap (ECHA) glyfosaat screenen. De eerste houdt de bestaande residunormen voor glyfosaat tegen het licht terwijl ECHA verantwoordelijk is voor de harmonisatie in het classificeren van chemische stoffen. Bovendien kan de Europese Commissie op ieder moment de markttoelating herbekijken als er nieuwe wetenschappelijke data opduiken.

Glyfosaat is sedert 2002 toegestaan in Europa. Zowel hier als in de rest van de wereld is het de meest gebruikte onkruidbestrijder. Gelet op de markttoelating die eind deze maand vervalt, heeft de Europese Commissie het expertencomité met vertegenwoordigers uit de lidstaten gevraagd om maandag opnieuw samen te komen. Zij krijgen een nieuw voorstel van de Commissie voorgeschoteld, namelijk de actieve stof nog korte tijd toestaan totdat chemicaliënagentschap ECHA klaar is met zijn analyse.

De normale duur van een markttoelating is 15 jaar, maar zelfs voor een periode van negen jaar wilden een aantal lidstaten er niet mee instemmen. Tijdens de laatste bijeenkomst van het expertencomité lieten een aantal lidstaten verstaan dat zij eerst het oordeel van ECHA over het al dan niet kankerverwekkend zijn van glyfosaat willen kennen alvorens een beslissing te nemen. De EU buigt zich over actieve stoffen zoals glyfosaat, maar het zijn de lidstaten die op nationaal niveau groen licht geven aan de commerciële producten die daarmee gemaakt worden.

De Commissie bereidt ook een tweede beslissing voor, waarmee het gebruik van glyfosaat ingeperkt kan worden indien de lidstaten er hetzelfde over denken. Daarin worden drie aanbevelingen gedaan: ban de uitvloeier tallowamine in herbiciden op basis van glyfosaat en beperk het spuiten van glyfosaat kort voor de graanoogst tot een minimum, net zoals het gebruik in parken, speeltuinen en particuliere tuinen tot een minimum beperkt moet worden.

De Commissie zegt hier duidelijk ‘minimaliseren’ en niet ‘verbieden’, zoals het Europees Parlement dat wel deed in een niet bindende resolutie. In het Europees halfrond werd namelijk zwaarder getild aan de classificatie ‘waarschijnlijk kankerverwekkend voor de mens’, uitgesproken door het Internationaal Agentschap voor Kankeronderzoek (IARC). De Commissie benadrukt dat 27 van de 28 lidstaten, enkel Zweden niet, akkoord gaan met de meer geruststellende conclusie van EFSA.

In verband met tallowamine verduidelijkt de Europese Commissie dat dit een hulpstof is die gebruikt wordt in gewasbeschermingsmiddelen. Het is geen actieve stof waarover de Europese Unie een oordeel velt, maar lidstaten kunnen zulke hulpstoffen wel op eigen houtje weren van hun grondgebied. Omtrent de giftigheid van tallowamine zijn naar verluidt zorgen gerezen. Op Europees niveau is er reeds een expertengroep aan het werk gezet om te komen tot een gemeenschappelijke EU-lijst van verboden hulpstoffen.

Meer info: Europese toelatingsprocedure voor actieve stoffen