Muggenseizoen bijna voorbij, maar gevolgen van Shamondavirus nog niet

De temperaturen dalen en daarmee loopt ook het vectorseizoen stilaan op zijn einde. Knutten, de kleine muggen die het virus overdragen, blijven vooral actief bij temperaturen boven ongeveer 10 °C. Daardoor worden de komende weken nog weinig nieuwe besmettingen bij runderen verwacht. 

Toch is het risico op gevolgen van eerdere besmettingen nog niet geweken. Een infectie tijdens de dracht kan immers pas later aan het licht komen. Het virus wordt, voor zover bekend, niet rechtstreeks van dier op dier overgedragen, maar kan via de placenta wel de foetus besmetten. Die verticale transmissie verhoogt het risico op abortussen, vroeggeboortes en aangeboren afwijkingen. 

De komende weken en maanden zal dan ook moeten blijken welke impact het virus heeft gehad op drachtige dieren en hun ongeboren kalveren. DGZ wijst erop dat de gevolgen van infecties tijdens de dracht mogelijk pas later zichtbaar worden. Veehouders moeten daarom alert blijven voor abortussen en afwijkingen bij pasgeboren kalveren. 

Virus verspreidt zich in Europa 

In juli werd bij melkvee in Duitsland en Zwitserland een tot dan toe onbekend virus vastgesteld. De besmette dieren vertoonden onder meer koorts, diarree en een verminderde melkproductie. Een Duits onderzoeksinstituut identificeerde de ziekteverwekker als een Europese variant van het Shamondavirus, die nauw verwant is aan het Schmallenbergvirus. 

Het virus verspreidde zich vervolgens naar verschillende Europese landen. Midden augustus werd de besmetting voor het eerst vastgesteld in Vlaanderen, op een melkveebedrijf in West-Vlaanderen. Intussen zijn in totaal 16 besmettingen bij runderen vastgesteld, verspreid over de Vlaamse provincies. 

Ook in andere Europese landen, waaronder Frankrijk, Spanje, Portugal en Nederland, is het virus aangetroffen. 

Naast runderen kunnen ook schapen, alpaca's en paarden besmet raken. De overdracht gebeurt via besmette knutten. Rechtstreekse overdracht van dier op dier is voor zover bekend niet aangetoond. Het virus vormt volgens de huidige kennis geen risico voor de mens. 

Preventie blijft belangrijk 

Een specifiek vaccin tegen het Shamonda(-like)virus is momenteel niet beschikbaar. De behandeling bestaat daarom uit ondersteunende zorg, gericht op het verlichten van de symptomen. 

Preventieve maatregelen blijven belangrijk om de blootstelling aan knutten te beperken. Denk daarbij aan het gebruik van geschikte insectenwerende middelen en een goede mechanische ventilatie in de stal. Hoe het Shamondavirus zich tijdens het volgende vectorseizoen zal verspreiden en welke impact dat zal hebben, is volgens DGZ voorlopig moeilijk in te schatten.