"Brexit kan Belgische voedingssector kater bezorgen"

Als de Britten donderdag voor een Brexit kiezen, dan zal dat onze voedingssector behoorlijk wat leed berokkenen, zo staat te lezen in een studie van professor economie Jan Van Hove (KU Leuven). De kans is namelijk groot dat er na een Brexit handelsbelemmeringen komen voor de Brits-Europese handel, en sectoren die afhankelijk zijn van de Britse consument zouden daar wel eens onder kunnen lijden. In 2014 bedroeg de uitvoer van België naar het Verenigd Koninkrijk net geen 30 miljard euro, goed voor meer dan acht procent van de totale export.

Of onze economie daadwerkelijk met 0,5 procent zal krimpen zoals dat moest blijken uit een studie van ING is volgens de Leuvense economieprofessor Jan Van Hove speculatie, gezien er amper een zinnig woord te zeggen valt over hoe de economische structuren bij een Brexit hertekend zullen worden. Maar dat het onze economie, en bepaalde sectoren in het bijzonder, pijn zal doen staat vast, aldus Van Hove.

Als de Britten zich losrukken van de Europese Unie hoeven ze geen rekening meer te houden met de Europese regels en zouden ze ervoor kunnen kiezen hun eigen economie te beschermen door import af te remmen met extra taksen. Of ze geven de voorkeur aan een vrije handel voor de Britse bedrijven in Europa en vice versa – zoals de Zwitsers of de Noren – al is het onwaarschijnlijk dat de EU zo’n scenario zal laten passeren aangezien het andere sterke lidstaten misschien op ideeën kan brengen.

“Hoe dan ook is de kans zeer groot dat er na een Brexit handelsbelemmeringen komen voor de Brits-Europese handel”, aldus Van Hove. “Die zullen sector per sector worden onderhandeld, en daar knelt het schoentje voor ons land. België is het zesde grootste importland voor het Verenigd Koninkrijk. De Britten kopen hier meer dan in grote exportlanden zoals Italië en Spanje. In 2014 bedroeg de uitvoer van België naar het VK net geen 30 miljard euro, goed voor meer dan acht procent van de totale export.”

De auto-industrie, de chemie en de grondstoffen tekenen voor de helft van de Belgische export over het Kanaal, maar het is volgens Van Hove verkeerd te denken dat daar de klappen gaan vallen. "De automobielindustrie en de chemie zijn in landen zoals Duitsland en Frankrijk ook goed vertegenwoordigd en de Europese leiders en lobbygroepen zullen voor deze sectoren wel zorgen dat de drempel op de Britse markt laag blijft”, zo klinkt het. “Waar de grote spelers niets te verliezen hebben – ik denk bijvoorbeeld aan de textiel- of de voedingssector – zullen de Britten zich wellicht wel protectionistisch opstellen en daar is België veel kwetsbaarder dan andere Europese landen.

“Anders gezegd: als de Europese Commissie met het algemeen belang in het achterhoofd onderhandelt, dan zullen de dossiers van onze tapijtenproducenten en voedingsbedrijven niet bovenaan de stapel liggen”, zo legt Van Hove uit. “En als klein land zou het zeer lastig zijn om tegen Britse handelsrestricties in te gaan, zeker als ze daar de eigen industriële nijverheid weer een boost willen geven.”

“En zelfs als de Britten geen speciale heffing bedenken voor onze tapijten of koekjes, zullen ze na een Brexit toch duurder worden”, zo voorspelt Van Hove. “Stappen ze uit de Unie, dan zal de waarde van het pond verder dalen om zo de Britse export te stimuleren en dan volgt er een schok voor de euro. Wie dan uitvoert naar het Verenigd Koninkrijk zal z'n winstmarges zien verdampen en producten noodgedwongen duurder maken. In grote industrieën zoals de autosector of de farmacie gaat dat in twee richtingen, maar niet in een kwetsbare exportmarkt zoals die van de voedingsindustrie.”