"Groenboek beleidsplan ruimte miskent het buitengebied"

Het Groenboek Beleidsplan Ruimte Vlaanderen, dat de aanzet vormt voor een nieuw ruimtelijk structuurplan, boezemt het middenveld weinig vertrouwen in. Landbouwadviesraad SALV is één van de negen adviesraden die niet overtuigd is door deze "veredelde brochure". Het Groenboek vertrekt volgens de raden te sterk vanuit een stedelijke dynamiek en mist daardoor de ruimtelijke dynamiek in het buitengebied.

Samen met de SARO, de Minaraad, de MORA, de SARC, de SARiV, de Vlaamse Woonraad, Vlabest en de VRWI, bracht de SALV een gezamenlijk en unaniem advies uit over het Groenboek Beleidsplan Ruimte Vlaanderen. Geen van de adviesraden trekt de nood aan een nieuw ruimtelijk structuurplan in twijfel aangezien het huidige structuurplan geen antwoord biedt op diverse nieuwe ruimtelijke uitdagingen. Het Ruimtelijk Structuurplan Vlaanderen (RSV) is sinds 1997 van kracht als kader voor het ruimtelijk beleid.

De adviesraden zijn echter bijzonder kritisch voor het tot nu toe gevoerde proces en het resultaat daarvan. "Het voorliggende Groenboek toont niet aan dat het Beleidsplan Ruimte Vlaanderen beter zal zijn dan het huidige RSV. Het is erg vaag en introduceert nieuwe concepten als 'ruimtelijke veerkracht' zonder deze concreet in te vullen. Elke wetenschappelijke onderbouwing ontbreekt omdat het Groenboek is opgevat als een toegankelijke brochure voor het brede publiek."

De overgang van RSV naar Beleidsplan Ruimte is allesbehalve duidelijk. Het is bijvoorbeeld onzeker in hoeverre de afbakening van de natuurlijke structuur en de agrarische en stedelijke gebieden wordt voortgezet. Of de Vlaamse regering zal afstappen van de kwantitatieve doelstellingen voor wonen, industrie, landbouw, recreatie en groen is nog onzeker. Wat desgevallend het alternatief zou zijn voor de zogenaamde ruimteboekhouding is evenmin geweten.

De stiefmoederlijke behandeling van het buitengebied wordt niet geapprecieerd door de adviesraden. "Het Groenboek bevat geen daadkrachtig ontwikkelingsmodel voor de onbebouwde ruimte. De dynamiek vanuit de open ruimte (bos, natuur, landschap, water en landbouw) moet op een volwaardige manier meegenomen worden bij het uittekenen van het Beleidsplan Ruimte", benadrukken ze. Het ontbreekt onder meer aan aandacht voor de rol van land- en bosbouw, biodiversiteit, recreatie, enz.

De adviesraden steken niet weg dat het Groenboek ook positieve elementen bevat. "Het doet nadenken over het betonneren van Vlaanderen en schuift onder de noemer 'ruimtelijke veerkracht' thema's naar voren als ruimte voor de energietransitie, groen-blauwe dooradering en spons voor klimaatverandering." Verder valt nog in de smaak dat het Groenboek het sectorale verhaal overstijgt. De introductie van het concept ecosysteemdiensten past in die meer multifunctionele benadering.

Meer info: Advies over het Groenboek Beleidsplan Ruimte Vlaanderen