Voor veel planten nadert moment van de waarheid

Wie denkt dat het ergste winterleed geleden is, komt misschien bedrogen uit. Op heel wat plaatsen komen de kwalijke gevolgen van de extreme vrieskou pas nu aan het licht, stelt de Gazet van Antwerpen vast. Maart wordt voor veel planten en bomen de maand van de waarheid.

De zachte winters van de voorbije jaren overtuigden steeds meer Vlamingen om het zuiden in huis te halen en de siertuin op te fleuren met mediterrane planten en bomen. Olijfbomen, vijgen, palmen en bamboe raakten in de mode omdat ze tegen milde kou bestand zijn. Maar bij extreme vriestemperaturen leggen ze het loodje. Heel wat subtropische varianten kleuren vandaag dan ook bruin of zwart.

Hoeveel planten het uiteindelijk niet zullen halen, is momenteel nog onduidelijk. "Echt zeker weten we dat pas eind maart. De komende weken moet alles volop beginnen te schieten. Dat gaat bij sommige planten veel trager dan andere jaren", zegt tuinaanlegger Guy Coertjens van Gaia Hortikultur uit Oud-Turnhout. "Zachtere temperaturen zorgen ervoor dat de verdamping op gang komt. Die zorgt ervoor dat sommige planten nog meer verkleuren".

Dit betekent niet noodzakelijk dat je naar een tuincentrum moet hollen voor vers groen. "Het is normaal dat planten na zo'n vriesperiode langzamer weer op gang komen", vertelt Elisabeth De Gendt van bloemencentrum Van Gastel. "De bovenlaag van de aarde waarin ze staan was bevroren, waardoor ze al hun voedsel uit diepergelegen vorstvrije lagen moesten trekken". 

Daardoor duurt het veel langer om de boom te voeden en niet alle onderdelen werden even goed bevoorraad. "Planten en bomen die er vandaag troosteloos bij staan, doe je daarom best nog niet weg. Eind maart, wanneer ze mogen gesnoeid worden, zullen sommigen zeker weer beginnen te schieten", aldus De Gendt.

Voor heel wat kruidenplanten, niet afgedekte potplanten en laaggoed was de bijtende kou fataal. "Laurier en rozemarijn, die normaal wel winterhard zijn, hebben het niet gehaald. "Bij temperaturen van min tien graden overleven ze niet. We zien ook al heel wat mensen langskomen om potplanten te vervangen, zoals azalea, buxus of rhododendron. Het probleem met potplanten die buiten overwinterden, is dat de grond erin volledig bevroren is. Dat ontneemt de plant alle voedsel, waardoor die sterft".

De boeren hoor je niet of nauwelijks klagen. "Aan het overgrote deel van de oogst werd niet geraakt dankzij de hulp van die dikke laag sneeuw die gevallen is", zegt Anne-Marie Vangeenberghe van Boerenbond. "De sneeuw zorgde voor enkele graden extra, waardoor prei en spruiten konden overleven. Alleen teelten die op hellingen stonden of op plaatsen waar het niet gesneeuwd heeft, raakten in de problemen. De min 5 graden zonder sneeuw in februari berokkende meer schade dan die week met temperaturen tot min 16 toen we ondergesneeuwd waren".

Voor de fruittelers breken spannende weken aan. "Nu is aan de fruitbomen niets te zien, maar tegen het eind van de maand moeten de bloesems beginnen te schieten. Gebeurt dat niet, dan wacht een magere fruitoogst", voorspelt Vangeenberghe. Dat betekent overigens niet dat de boom verloren is.  "Die kan volgende lente wel weer vruchten dragen. Dat ligt anders bij jonge bomen van twee tot drie jaar oud. Die hebben de harde winter mogelijk niet overleefd".