Meer dan 2.200 zorgbehoevenden opgevangen op boerderij

Vlaanderen telt iets meer dan 800 zorgboerderijen, waar vorig jaar minstens 2.250 zorgbehoevenden op regelmatige basis werden opgevangen. Persagentschap Belga informeerde zich bij het Steunpunt Groene Zorg, dat de zorgboerderijen ondersteunt. "Zorggasten opvangen blijft grotendeels een engagement uit overtuiging", zegt consulent Willem Rombaut van het steunpunt, “zeker als je weet dat de subsidie (maximaal 40 euro per dag) sinds de opstart in 2005 onveranderd is gebleven.” Ongeveer een derde van de zorggasten heeft een mentale beperking, nog een derde is afkomstig uit de geestelijke gezondheidszorg.

Een zorgboerderij biedt een zinvolle dagbesteding aan mensen met uiteenlopende problematieken: een beperking, jongeren, vereenzaamde ouderen of mensen met psychische of psychiatrische problemen. "Ze worden onbetaald geactiveerd in een groene omgeving", omschrijft Willem Rombaut de functie van een zorgboerderij. De gasten krijgen dus geen vergoeding. De zorgboer kan wel een vergoeding krijgen, tenminste als het gaat om een professioneel land- of tuinbouwbedrijf. Andere bedrijven uit de groene sector (zoals een paardenmanege of een dierenasiel) kunnen geen financiële ondersteuning krijgen.

Het aantal zorgboerderijen in Vlaanderen wordt elk jaar gemonitord. De voorbije jaren steeg hun aantal telkens lichtjes, tot in totaal 839 vorig jaar. Daarvan zijn er 580 met vergoeding en 259 ongesubsidieerde. Rombaut preciseert dat er vorig jaar in totaal 641 zorgboerderijen echt actief waren. Nieuw is dat het Steunpunt Groene Zorg voor het eerst in beeld bracht hoeveel mensen er effectief opgevangen worden op die zorgboerderijen, via een enquête. "Uit de rondvraag blijkt dat vorig jaar minstens 2.250 zorggasten op regelmatige basis op een zorgboerderij kwamen", zegt Rombaut.

Het Steunpunt Groene Zorg schat dat er vorig jaar in totaal 55.000 zorgdagen gepresteerd werden op de zorgboerderijen. Dat komt overeen met 85 dagen per actieve zorgboerderij, of 24 dagen per zorggast. Rombaut wijst er wel op dat er grote verschillen zijn tussen zorggasten: minderjarigen worden vaak gedurende kortere tijd ontvangen, terwijl er bij meerderjarige zorggasten mensen zijn die al meer dan tien jaar een keer per week naar dezelfde zorgboerderij trekken.

Volgens Rombaut is er nog ruimte voor uitbreiding van groene zorg in Vlaanderen. "Op veel zorgboerderijen staat men te springen om méér gasten op te vangen", klinkt het. De meeste zorgboeren vangen doorheen het jaar één tot vijf gasten op, maar een 15-tal ontving er meer dan tien. Daar zou dan wel iets meer vergoeding tegenover mogen staan. Rombaut denkt aan een indexering van de premie (vanuit het Departement Landbouw en Visserij), die onveranderd is in de meer dan tien jaar die ze bestaat. "Dat zou toch eens op tafel mogen komen te liggen", klinkt het.

Ook extra steun vanuit de welzijnssector is een optie, aldus nog Rombaut. Daarmee zit hij op dezelfde lijn als de Hogeschool Gent enkele maanden geleden. Die stelde dat "zorgboeren zich meer erkend zouden voelen als er ook iets meer van het departement Welzijn zou komen". De hogeschool suggereerde ook om de subsidie te laten stijgen wanneer er meer zorggasten worden opgevangen, en om de subsidie uit te breiden naar niet-professionele land- en tuinbouwers. Tegelijkertijd waarschuwt Rombaut dat een en ander ook niet té grootschalig mag worden. "We moeten erover waken dat zorgboerderijen geen instelingen worden", besluit hij.