"Lokale voedselketens kunnen slimmer en efficiënter"

In tegenstelling tot wat sommige wetenschappers beweren kunnen lokale voedselsystemen mits een slimme organisatie minstens op een even energie-efficiënte manier voedsel verdelen dan geglobaliseerde voedselsystemen. Dat staat te lezen in een Franse studie die verschillende lokale voedseldistributiesystemen in de Zuid-Franse regio Rhônes-Alpes onderzocht.

Groenten en fruit die via een geglobaliseerd voedselsysteem bij de consument terechtkomen leggen vaak grote afstanden af en zijn bijgevolg verantwoordelijk voor een aanzienlijk hoger verbruik van niet-hernieuwbare energiebronnen. Mede daarom verschijnen alternatieven zoals korte ketens, voedselteams en andere lokale voedselsystemen steeds meer op het voorplan.

De reële 'milieuwinst' van dergelijke lokale voedselsystemen wordt echter door verschillende wetenschappers in vraag gesteld. Zo zouden er bij lokale ketens veel meer kleine voertuigen voor het transport instaan, die mogelijk niet steeds volledig zijn volgeladen of soms leeg terugkeren. Dit gebrek aan efficiëntie zou de lokale voedselketens minder duurzaam maken dan de geglobaliseerde tegenhanger.

Frans onderzoek in de provincie Rhônes-Alpes bevestigt deze veronderstellingen tot op zekere hoogte. Na het observeren van lokale voedselteams, plaatselijke groente- en fruitwinkels met streekproducten en hoeveverkoop kwamen ze tot de conclusie dat het energieverbruik van de lokale systemen varieerde tussen de 13,5 tot 44,8 gram olie per euro geproduceerd voedsel terwijl dat bij supermarkten gemiddeld tussen de 8,8 en de 25,3 gram olie is.

Voedselpakketten die in de stad worden verdeeld laten de laagste waarden noteren (13,5) omdat de consument in dit systeem niet afhankelijk is van een auto. Als hier ook nog eens de opslagkosten worden van afgetrokken dan kan deze korte keten met 10,4 gram olie per euro geproduceerd voedsel concurreren met het supermarktverbruik, aldus de studie.

De onderzoekers merken op dat de grote verschillen die opduiken in de energiecijfers van de lokale voedselsystemen wijzen op een grote marge voor efficiëntieverbeteringen. De studie benadrukt ook het belang van een stedelijk beleid dat ervoor zorgt dat er genoeg landbouwbedrijven aanwezig zijn in de stadsrand en dat er genoeg ruimte wordt voorzien voor groente- en fruitwinkels met streekproducten in de stad, zodat de consument zonder de auto te gebruiken een lokaal product kan kopen.