Bescherming zonevreemde waardevolle bossen op komst

De meerderheidspartijen in het Vlaams Parlement hebben een akkoord bereikt over de procedure die gevolgd moet worden om de zonevreemde waardevolle bossen te beschermen. De Vlaamse regering moet nu een kaart opmaken waarmee de "toplaag", zowat 12.500 hectare bos, tegen kap beschermd moet worden. Dat bosareaal werd in 2013 door het Agentschap voor Natuur en Bos in kaart gebracht. Het gaat om “bijzonder waardevolle bossen met een rijke biodiversiteit”.

Het Vlaams Parlement heeft een akkoord over de procedure om zonevreemde waardevolle bossen te beschermen. Zonevreemd wil zeggen dat de bedreigde bossen gelegen zijn buiten de groene bestemmingen, bijvoorbeeld in industriegebied of woongebied. Deze bossen kunnen dus gemakkelijker gekapt worden omdat ze niet beschermd worden door een voor bos geëigende bestemming in het Ruimtelijk Structuurplan Vlaanderen.

In de herfst van 2013 bracht het Agentschap voor Natuur en Bos (ANB) een rapport uit met een lijst van ruimtelijk bedreigde bossen. Daarin werd een vermoedelijk areaal van 12.500 hectare, de zogenaamde "toplaag" aangeduid. Die toplaag bestaat uit bijzonder waardevolle (oude) bossen met een rijke biodiversiteit. Een studie uit 2013, in opdracht van ANB, becijferde dat 63.273 ha bos in niet bos-, bosuitbreidings-, natuur-, buffer-, groen- of parkgebied ligt. Volgens de recentste Boswijzer (2013) telt Vlaanderen ruim 185.000 ha bos.

Omdat een herbestemmingsprocedure in de praktijk veel tijd vergt, en die bossen een onmiddellijke bescherming verdienen, wordt nu voor een andere aanpak gekozen. De ruimtelijk bedreigde toplaag zal via openbaar onderzoek definitief in kaart worden gebracht. Eenmaal deze kaart vastligt, wordt elk bos dat is opgenomen op die kaart, onmiddellijk veilig gesteld voor kap. Om van deze kaart af te wijken, is een sterke motivering van de Vlaamse regering vereist en een advies van het Agentschap voor Natuur en Bos.

Natuurpunt reageert positief op het parlementair initiatief. "Dit is belangrijk omdat er een nieuwe stap gezet wordt in dit dossier", zegt Anke Geeraerts van Natuurpunt. "Tweede positief punt is dat er een ontbossingsverbod voor de 12.500 ha toplaag bossen wordt vooropgesteld. Wij vroegen altijd al een onmiddellijk ontbossingsverbod voor deze bossen in afwachting van een eventuele herbestemming. Toch is dit maar een beslissing over de procedure, we moeten nog zien wat het uiteindelijke resultaat zal zijn."