Biodiversiteit steeds belangrijker voor inrichting en beheer van openbaar groen

Van de 574 bevraagde steden en gemeenten in 18 Europese landen beschouwt 85 procent biodiversiteit als een belangrijke drijfveer voor het groenbeleid. In België ligt dat aandeel met 89 procent iets hoger. Lokale besturen zetten ook sterk in op opleidingen rond biodiversiteit voor hun medewerkers. Volgens de onderzoekers spelen steden en gemeenten een cruciale rol in het behoud ervan.

“Door de toenemende verstedelijking gaan habitats vaak verloren of raken ze versnipperd. Hierdoor gaat de biodiversiteit wereldwijd achteruit”, zegt Ellen De Vrieze, eerste auteur van de studie, doctoraatsonderzoeker en onderwijsassistent bij het Forest & Nature Lab (ForNaLab) van de Universiteit Gent. Stedelijke gebieden maken echter ook deel uit van de oplossing. “Gemiddeld bestaat 40 procent van de oppervlakte van Europese hoofdsteden uit groene ruimten”, legt De Vrieze uit. "Stedelijke groene ruimten, zoals parken, graslanden en bossen, leveren een belangrijke bijdrage aan het behoud van de biodiversiteit op lokaal en regionaal niveau."

Volgens UGent is het onderzoek een primeur: voor het eerst werd de rol van steden en gemeenten op het vlak van biodiversiteit op deze manier onderzocht. “Voor het eerst kunnen we hiermee een bemoedigende vooruitgang aantonen in de systematische bevordering van biodiversiteit door steden en gemeenten in heel Europa”, besluiten de onderzoekers.

Draagvlak bij burgers

Voor het onderzoek werden in België 18 steden en gemeenten bevraagd. Daaruit blijkt dat lokale besturen verschillende maatregelen nemen om het draagvlak voor biodiversiteitsvriendelijk groenbeheer bij inwoners te vergroten. “Het succes van biodiversiteitsvriendelijke stedelijke groene ruimten hangt niet alleen af van de ecologische expertise en de inzet van stads- en gemeentebesturen, maar ook in belangrijke mate van de betrokkenheid en steun van de lokale bevolking”, klinkt het. Bijna acht op de tien Belgische steden en gemeenten voeren campagnes rond ‘wildere’ groene ruimten. Daarnaast betrekt 65 procent van de bevraagde besturen inwoners bij de planning en inrichting van groene ruimten. Dat is meer dan het Europese gemiddelde van 54 procent.

Biodiversiteit blijft ook internationaal een uitdaging

Van 19 tot en met 30 oktober vindt in de Armeense hoofdstad Jerevan de 17e VN-biodiversiteitstop (COP17) plaats. Ook België stuurde een officiële delegatie. Federaal minister van Klimaat, Mobiliteit en Ecologische Transitie Jean-Luc Crucke (Les Engagés) zal aanwezig zijn. In 2022 sloten bijna 200 landen een akkoord om het verlies aan biodiversiteit tegen 2030 een halt toe te roepen. Met nog minder dan vijf jaar te gaan, wordt tijdens COP17 de tussentijdse balans opgemaakt. Voorlopig ligt de wereld echter niet op koers om de vooropgestelde doelstellingen te halen.

Uit een tussentijds VN-rapport dat in juli verscheen, bleek dat 22 van de 23 doelstellingen niet op schema liggen. De landen moeten daarom een versnelling hoger schakelen. Een van de onderdelen van het akkoord is de historische afspraak om tegen 2030 minstens 30 procent van het landoppervlak en de oceanen te beschermen. Ook op dat vlak blijven de inspanningen achter. Vooral de bescherming van de oceanen vormt een uitdaging: momenteel is nog maar ongeveer tien procent ervan beschermd.