Belgisch landbouwinkomen aan de staart van EU-peleton

Begin oktober waagde Boerenbond zich nog niet aan een raming van het landbouwinkomen door de Rusland-crisis die toen volop om zich heen greep. Eind deze week zit de berekening er dan toch aan te komen. Ondertussen heeft het Europees statistiekbureau Eurostat reeds voorlopige cijfers gepubliceerd op basis van gegevens die de lidstaten doorspeelden. Daaruit blijkt een daling met 15,2 procent van het landbouwinkomen in ons land. België is daarmee de op twee na hardst getroffen EU-lidstaat. Alleen in Finland (-22,8%) en Litouwen (-19,4%) ging het landbouwinkomen per arbeidskracht er dit jaar nog meer op achteruit. In een aantal landen houdt het sectorinkomen beter stand zodat er in de ganse EU sprake is van een daling met 1,7 procent tegenover 2013.

Volgens Eurostat is de daling van gemiddeld 1,7 procent voor de hele Europese Unie het gevolg van een daling van de totale inkomsten met vier procent, die gedeeltelijk werd gecompenseerd doordat er minder arbeidskrachten (-2,3%) aan de slag waren. Het reële landbouwinkomen per arbeidskracht steeg in slechts acht van de 28 EU-lidstaten.

België behoort samen met Luxemburg, Malta, Ierland, Finland en Kroatië bij de landen waar landbouw nu minder loont dan tien jaar geleden. Het voorbije decennium zijn landbouwers uit 19 lidstaten meer gaan verdienen terwijl ze er in de zes hierboven genoemde landen slechter aan toe zijn. Algemeen steeg het Europees landbouwinkomen per arbeidskracht met een derde, ook wel omdat het aantal werknemers in de landbouw met bijna een kwart terugviel.

In 2014 kreeg de landbouwsector in de zes lidstaten die achteruitboeren een nieuwe opdoffer te verwerken, al zijn ze niet de enigen. Ook in Litouwen (-19,4%), Italië (-11%), Estland (-10,9%), Denemarken (-10,1%) krompen de verdiensten in de landbouw. Zelfs een voor de sector ongezien moeilijk jaar kent zijn winnaars: Slovenië (+13,3%), Hongarije (+9,1%), Tsjechië (+7,2%) en het Verenigd Koninkrijk (+6,9%). 2014 bracht voor Slowakije een klein dipje, maar het Oost-Europese land blijft de enige EU-lidstaat waar een boer zijn inkomen tussen 2005 en 2014 ruimschoots heeft zien verdubbelen.

Zowel plantaardige als dierlijke productie kregen het voorbije jaar klappen. De oogsten waren beter (+3,8%) dan het jaar voordien maar de prijzen zijn in elkaar gestort (-9,5%). Aardappel verminderden met bijna een kwart in waarde. In de veehouderij zijn het de varkensboeren die de grootste prijsdaling moeten slikken (-6,1%). De Europese boeren zouden er dit jaar nog berooider aan toe zijn als hun grondstofkosten niet gedaald waren. Op dat vlak bracht 2014 wel soelaas: voeder (-8,1%), meststoffen en bodemverbeteraars (-6,4%) en energie (-3,9%).

Boerenbond bevestigt dat 2014 een bijzonder moeilijk jaar is voor de Belgische landbouw. Net als de federale overheidsdienst Economie wijst Boerenbond-adviseur François Huyghe op zeer sterke prijsdalingen in vooral de plantaardige sectoren. "De productie lag hoger, maar door de inelasticiteit van de markt volgde de vraag niet in dezelfde mate", klinkt het. "Dat leidde tot prijsdalingen, die nog eens versterkt werden door het Russische invoerverbod."

De prijzen voor plantaardige landbouwproducten daalden volgens de FOD Economie met meer dan 20 procent tegenover 2013, met als uitschieter de aardappelprijs, die bijna halveerde. In de dierlijke sectoren zitten vooral de varkenshouders in grote problemen, aldus nog Huyghe. Boerenbond komt eind deze week met eigen berekeningen voor het inkomen van de Vlaamse landbouwers. De daling zal daar in de richting van 20 procent gaan.

Meer info: Eurostat