Zonder flankerend beleid geen Boerenbond aan IHD-tafel

In het dossier van de instandhoudingsdoelstellingen (IHD) voor natuur is de maat vol voor het hoofdbestuur van Boerenbond. Dat de Vlaamse regering maar blijft treuzelen in plaats van een degelijk flankerend beleid uit te werken voor de getroffen landbouwers is de reden voor de deceptie. In een brief aan minister-president Geert Bourgeois en bevoegd minister Joke Schauvliege stelt Boerenbond duidelijke voorwaarden aan verder overleg. “Ik reken op een snelle beslissing van de Vlaamse regering zodat de vooropgestelde timing kan aangehouden worden”, beklemtoont Piet Vanthemsche, voorzitter van Boerenbond. “Maar behalve timing is ook inhoud en omkadering zeer belangrijk voor de sector. De grenzen zijn bereikt, de ongerustheid groeit, de omkadering moet beter.”

Maandag vond een vergadering van het hoofdbestuur van Boerenbond plaats. Daarop werd de stand van zaken besproken in het dossier rond de instandhoudingsdoelstellingen (IHD), de Programmatische Aanpak Stikstof (PAS) en het uitblijven van een beslissing van de Vlaamse regering inzake flankerend beleid. Het hoofdbestuur formuleerde duidelijke voorwaarden voor het toekomstig overleg. Die werden in een schrijven overgemaakt aan bevoegd minister Joke Schauvliege en aan Vlaams minister-president Geert Bourgeois.

Boerenbond waarschuwt dat het niet zal deelnemen aan nieuwe overlegprocessen zolang de Vlaamse regering geen inrichtingsnota goedkeurt die voldoet aan de gekende verwachtingen van Boerenbond. Die verwachtingen bundelden Boerenbond en ABS eerder in een eisenbundel. Concreet betekent dit dat Boerenbond voorlopig niet zal deelnemen aan de zogenaamde SBZ-platforms die in januari opgestart worden. SBZ-platforms zijn overlegfora waarin alle betrokken actoren overleggen over de opmaak van managementplannen voor de speciale beschermingszones voor natuur. Hierin worden onder andere de Europese natuurdoelen gelokaliseerd en de definitieve zoekzones afgebakend.

Met betrekking tot die SBZ-platforms vraagt Boerenbond snel duidelijkheid over een aantal belangrijke aspecten. Zo vraagt het hoofdbestuur om de kaarten waarop de inspanningen van de zogenaamde sterkste schouders (natuurverenigingen en Agentschap voor Natuur en Bos, nvdr.) worden weergegeven, vooraf te bezorgen. Hoe meer Europese natuurdoelen gerealiseerd worden op de terreinen van de sterkste schouders, hoe kleiner de oppervlakte van de definitieve zoekzones. Op basis van die directe link is deze oefening, en de ernst waarmee dit gebeurt, natuurlijk cruciaal. Boerenbond zal dit zeer nauwgezet opvolgen.

Boerenbond stelt vast dat de zoekzones momenteel zeer ruim zijn afgebakend. Deze ruim afgebakende zoekzones moeten zo snel mogelijk herleid tot worden tot meer realistische proporties. Bij die afbakening moet rekening worden gehouden met de socio-economische impact. Op zeer korte termijn kunnen de voorlopige zoekzones al ingeperkt worden in de gebieden met een grote socio-economische impact (bv. cluster Limburg en cluster Antwerpen). Tegen midden 2015 moeten de zoekzones dan overal definitief afgebakend zijn.

De landbouworganisatie is steeds vragende partij geweest voor een socio-economische gebiedsanalyse per speciale beschermingszone. Boerenbond verwacht dan ook dat de overheid op zeer korte termijn duidelijk maakt op welke wijze die analyse zal gebeuren en hoe ze de informatie uit die analyse zal verankeren in het managementplan. “Nu duidelijk is hoe zwaar de precieze lokalisering van de Europese natuurdoelen ingrijpt op de landbouwbedrijven, blijkt nog maar eens hoe terecht onze vraag op dit vlak is”, verklaart een organisatie die dringend antwoorden verwacht.

Verder verwacht het hoofdbestuur voor elke speciale beschermingszone een budgettair kader dat opgenomen wordt in het managementplan. Dit betekent dat er een inschatting moet gemaakt worden van de kostprijs van de realisering van de Europese natuurdoelen en van de gevolgen voor de socio-economische actoren, waar nu al duidelijk is dat de landbouwsector zwaar getroffen wordt.

Boerenbond verwacht ook dat elk SBZ-platform zo wordt samengesteld dat alle actoren op een evenwichtige wijze vertegenwoordigd worden. Vermits het hele dossier een enorme impact heeft op de landbouwsector moeten er vooral uit die hoek voldoende vertegenwoordigers in het platform zetelen. Ten slotte is Boerenbond er ook van overtuigd dat de complexiteit van het dossier IHD en PAS een goede samenwerking vereist tussen alle betrokken administraties, entiteiten en agentschappen. Deze samenwerking is cruciaal voor het verloop van het proces.

Ontgoocheling over de gang van zaken tot dusver is er niet alleen bij Boerenbond, maar ook bij ABS. Uit een hoorzitting in het Vlaams Parlement hebben de getroffen landbouwers moed geput, maar de Vlaamse regering geeft door haar getalm weinig reden tot optimisme. Voorzitter Hendrik Vandamme zegt daarover het volgende: “Het is onbegrijpelijk dat de regering er niet in slaagt om afspraken na te komen in verband met de implementatie van IHD, ook al werd in de hoorzitting in het Vlaams Parlement op 2 december op alle banken tussengekomen in die zin. Er zijn toen grote uitspraken gedaan die blijkbaar alweer vergeten zijn een paar weken later.”