"Vleesconsumptie moet op klimaattafel"

Wanneer komt de biefstuk op de klimaattafel? Dat vraagt milieu-econoom Johan Albrecht (UGent) zich af. Ook al daalt de vleesconsumptie in eigen land, wereldwijd wordt door een groeiende middenklasse in opkomende economieën een enorme stijging verwacht waardoor de veeteelt tegen 2050 verantwoordelijk zou zijn voor 25 tot 33 procent van de wereldwijde uitstoot van broeikasgassen. Maar niet alleen vlees krijgt te weinig aandacht in de klimaatonderhandelingen, ook de lucht- en scheepvaart moeten dringend een tandje bijsteken, zo blijkt uit een studie van het Duitse Öko-Institut, in opdracht van het Europees Parlement.

Aangezien de wereldwijde vleesconsumptie tegen 2050 zo sterk zal stijgen dat de veeteelt verantwoordelijk wordt voor 25 tot 33 procent van de uitstoot van broeikasgassen, vraagt milieu-econoom Johan Albrecht (UGent) zich af waarom dat nauwelijks een thema is bij de klimaatonderhandelingen. “Tot 2050 wordt een jaarlijkse stijging van 1,3 procent verwacht”, zo berekende Albrecht de groeiende impact van vlees op het klimaat. “Dit betekent dat in 2050 de vleesconsumptie kan tekenen voor een vierde tot zelfs een derde van de wereldwijde uitstoot.'

Het verwondert Albrecht dan ook dat het thema niet meer aandacht krijgt in de voorbereidingen op de VN-klimaattop die eind november van start gaat in Parijs. “Het regent deze dagen indrukwekkende rapporten om beleidsmakers en onderhandelaars te inspireren. Van het Internationaal Energie Agentschap over de Wereldbank tot Greenpeace: allemaal doen ze hun duit in het zakje. Maar hoezeer deze studies ook verschillen in methodologie en conclusies, allemaal verengen ze de aanpak van de klimaatverandering tot een technologisch vraagstuk.”

“Ondertussen neemt de wereldbevolking toe en is de kans groot dat de consumptie van vlees meer dan evenredig groeit”, gaat Albrecht verder. “Tussen 1991 en 2007 steeg de consumptie van vlees in ontwikkelingslanden met 4,1 procent per jaar. Bovendien stijgt de vraag naar vlees vooral in regio's met een eerder extensieve veeteelt, waar dieren veel plaats hebben. Hoewel de extensieve veeteelt op het eerste gezicht milieuvriendelijker lijkt dan intensieve veeteelt, wijzen de meeste studies erop dat vlees afkomstig van extensieve landbouw meer broeikasgassen oplevert.”

Voor Albrecht is het duidelijk: “Om de effectiviteit van het internationale klimaatbeleid op lange termijn te vrijwaren, verdient de evolutie van de vleesconsumptie nu al een prominente plaats aan tafel bij de klimaatonderhandelingen. “In een scenario waarbij de vleesconsumptie fors toeneemt en waarbij dat vlees inefficiënt wordt geproduceerd, stijgt de temperatuur op aarde tegen 2050 met ongeveer 0,5 graad. Alle wetenschappers die dergelijke scenario's ontwikkelen, concluderen dat zulke vooruitzichten zonder meer catastrofaal zijn.”

Maar naast de vleesconsumptie moeten ook andere sectoren, zoals de lucht- en scheepvaart, hun duit in het zakje doen. Als de internationale lucht- en scheepvaart niets doen aan hun uitstoot van CO2, stoten ze in 2050 tien keer meer broeikasgassen de lucht in dan in 2012. 40 procent van alle uitstoot wereldwijd zal dan van die twee sectoren komen. Dat blijkt uit een studie van het Duitse Öko-Institut in opdracht van het Europees Parlement.

“Dit zijn alarmerende cijfers”, aldus Europarlementslid Ivo Belet (CD&V), rapporteur voor de hervorming van de Europese emissiehandel. “Duidelijke doelstellingen leiden ook tot efficiënter gebruik van brandstof en stimuleren de ontwikkeling van nieuwe technologieën. En het hoeft niet allemaal zo moeilijk te zijn. Minder snel varen kan tot 30 procent minder CO2-uitstoot in de scheepvaart leiden.”