Beels clasht met ANB over aanpak van schade door bevers
nieuwsEen uitspraak van de Antwerpse landbouwgepeduteerde Jinnih Beels is in het verkeerde keelgat geschoten bij het Agentschap Natuur en Bos. In een interview met de regionale zender ATV stelt de Vooruit-politica voor om in gevallen van zeer ernstige overlast enkele bevers uit te schakelen. ANB vindt dit niet kunnen. Beels vindt de reactie ongenuanceerd en benadrukt dat ze geenszins pleit voor een totale uitroeiing van het dier.
De bever is een Europees beschermde diersoort. Hoewel Beels erkent dat het dier een belangrijke rol vervult in het ecosysteem, verklaart ze op ATV dat Antwerpse landbouwers veel overlast ervaren. Bevers bouwen dammen, en die zorgen voor wateroverlast of net een tekort op bepaalde akkers. De dammen verwijderen kost niet alleen mankracht, het is volgens Beels geen duurzame oplossing. In geen tijd bouwen de bevers immers een nieuw exemplaar. “Wij als provincie hebben de limiet bereikt”, zegt Beels op ATV. Ook de bever vangen en elders uitzetten zou maar een tijdelijke oplossing zijn, want niet veel later staat het dier er weer.
Beels kijkt naar Vlaanderen voor een oplossing. “We weten dat de richtlijnen vanuit Europa heel strikt zijn. Het kader is nogal strikt afgebakend. Maak een duidelijk onderscheid voor de kernleefgebieden waar de bever vrij spel heeft, maar geef ons ook de ruimte om tussen te komen in maatwerkgebieden. Als ze overlast veroorzaakt voor de landbouwer of de burger, moeten we in staat zijn om tussen te komen.”
Die overlast leidt soms tot honderdduizenden euro's aan schade. Dat was vorig jaar het geval in het Limburgse Kinrooi. Door beverdammen kwamen hele akkers onder water te staan. Waar in 2015 in België volgens Waarnemingen.be nog 1.243 waarnemingen van de bever werden gemeld, is dat aantal in 2025 gestegen naar 5.847. Naast de indirecte maar grote schade die ze aanrichten door damwerk, gebeurt het ook dat de dieren aan gewassen knagen.
Ruimere vergoedingen nodig
Beels vraagt Vlaanderen om structurele tussenkomsten. Landbouwers die schade lijden door de bever worden door ANB vergoed, maar volgens Beels zijn er lacunes in dat beleid. Zo krijgen landbouwers geen vergoeding als de provincie de landbouwer een vergunning heeft geboden om de dammen te verwijderen. “Maar dat is geen oplossing want die komt telkens weer terug”, zegt Beels. Bovendien vindt de politica dat de definitie voor ‘teeltschade’ te eng is. Vergoedingen zijn er voor wie schade lijdt aan al aangeplante teelten, maar volgens Beels zou die er ook moeten zijn voor wie door beveroverlast geen aanplantwerken heeft kunnen uitvoeren. “Ook dat is schade”, zegt ze.
Op de vraag of de bever in sommige gevallen moet worden gedood, reageert Beels als volgt: “Als u het aan mij vraagt: ja. En daarmee bedoel ik niet dat we hele soorten moeten uitroeien. Ze hebben hun goeie eigenschappen en dragen bij aan natuur en landbouw. Maar als je ziet dat het structureel weghalen van dammen geen oplossing is, dan moet je beseffen dat het overbeschermen van een bepaalde diersoort kan leiden tot overpopulatie en dus ook een plaag.”
“Als er te veel bevers zijn in een provincie, zoals de onze, dan moet je overwegen om daar permanent over te gaan tot het uitschakelen van een aantal van die bevers”, zegt Beels nog. “Op een uiteraard diervriendelijke en professionele manier. Dit zou, denk ik, de enige permanente maatregel kunnen zijn, Al het andere is niet structureel, niet duurzaam en dweilen met de kraan open.”
"Zeer wereldvreemde reactie"
Het Agentschap Natuur en Bos fluit Beels terug voor deze uitspraak. In een reactie aan VRT NWS bevestigt woordvoerder Jeroen Denaeghel van ANB dat de bever in aantal fors is toegenomen, maar het doden van het dier acht hij niet realistisch. “De huidige wetgeving verbiedt momenteel het doden, vangen of verstoren van de bever”, stelt hij. Over de Europese bescherming zegt hij het volgende: “Ik zeg niet dat het nooit zal veranderen. Maar als dit er ooit doorkomt, dan zal het echt pas het allerlaatste middel mogen zijn. Ik acht het niet waarschijnlijk dat het snel zal gebeuren.”
Beels reageert op het antwoord van ANB. “Een zeer wereldvreemde reactie, die bovendien verkeerdelijk insinueert dat ik zou oproepen tot het massaal uitroeien van de bever. Van de pot gerukt, om mee te beginnen. Uiteraard kan het uitschakelen van zulke dieren alleen maar het laatste redmiddel zijn. Maar zelfs los daarvan hoor ik bij al die verontwaardiging nog altijd geen enkel ernstig alternatief om de massale overlast aan te pakken die vandaag wordt veroorzaakt.”
Bedreigingen
Waar ANB de bezwaren beleefd meedeelt, zijn er volgens Beels ook reacties die een stapje verder gaan. "Moord en brand. Verschillende bedreigingen aan mijn adres. Blijkbaar is het vandaag al controversieel om nog te benoemen wat voor velen gewoon gezond verstand is: dat het menselijk belang, als het erop aankomt, in zulke situaties moet primeren op dat van dier en natuur", stelt ze. In een opiniestuk neemt ze de beverhetze op als voorbeeld van een groeiend ecofundamentalisme in de samenleving.
"Naar mijn aanvoelen wordt verregaand eco- of natuurfundamentalisme vooral gedragen door een bepaald elitair deel van de samenleving, dat zich die positie ook kan permitteren", stelt ze. "De gevolgen van dat soort denken worden zelden gevoeld door wie het verkondigt. Ze komen terecht bij landbouwers, bij gezinnen en alleenstaanden, bij mensen die de gevolgen ervan betalen met hun oogst, hun inkomen of hun job. Dat maakt ecofundamentalisme niet alleen wereldvreemd, maar ook sociaal blind."
Bron: Eigen berichtgeving, vrtnws
