Nederlandse onderzoekers ontwikkelen ziekteresistente aardappelen

Het project is een samenwerking van Wageningen University & Research (WUR) en het Nederlandse ministerie van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur (LVVN). De start van de veldproef is een volgende stap in de ontwikkeling van genetisch gemodificeerde aardappelen.

Eén van de belangrijkste resistenties die men wil ontwikkelen is tegen Phytophthora, een hardnekkige aardappelziekte die grote schade aan de oogst kan veroorzaken, en daardoor zeer intensief bestreden wordt met chemische gewasbescherming.

De start van de veldproef is een volgende stap in de ontwikkeling van genetisch gemodificeerde aardappelen. De laatste veldproef, die in het kader van het DuRPh-project werd uitgevoerd, dateert van 11 jaar geleden. De aardappelen uit dit project zijn niet als aardappelras op de markt gekomen, wat kwam door de manier waarop het resistentie-gen was ingebouwd. Dit was niet gedaan door klassieke veredeling, maar via transformatie. Het gebruik van genetisch gemodificeerde planten valt in de Europese Unie onder regelgeving die leidt tot een langdurig, kostbaar en onzeker toelatingsproces. Bovendien is na een goed doorlopen toelating, de marktacceptatie nog steeds onzeker.

NGT's of ggo's?

Het huidige project betreft NGT’s of nieuwe genomische technieken. Deze verschillen van de klassieke ggo’s. NGT’s bewerken voornamelijk de bestaande genen van een organisme, terwijl ggo's genen van de ene soort naar de andere overbrengen. Aardappelrassen die ontwikkeld worden via NGT’s, zijn variëteiten die ook in de natuur zouden kunnen ontstaan. Maar waar klassieke veredeling willekeur kent en een proces is van vele jaren, kan men via NGT’s op relatief korte termijn gericht nieuwe planten ontwikkelen. Omdat er geen vreemd DNA wordt geïntroduceerd, zijn er volgens WUR geen nieuwe veiligheidsrisico’s voor deze planten.

De Europese wetgeving maakt voorlopig geen onderscheid tussen NGT’s en de klassieke ggo’s, maar dat zou kunnen veranderen. Er loopt een Europees wetgevingstraject om planten gemaakt met NGT’s vrij te stellen van de toelatingsprocedure voor genetisch gemodificeerde planten. De onderzoekers van WUR hopen dat deze nieuwe proeven de praktische beloften van NGT-planten duidelijk maken aan een groter publiek. Door aardappelen te kweken die resistente genen bevatten, kunnen landbouwers minder afhankelijk worden van chemische gewasbeschermingsmiddelen die schadelijk zijn voor het milieu.