Natuurbeweging tegen soepele bestrijding kraaiachtigen

Natuurpunt en Vogelbescherming Vlaanderen zijn verontwaardigd over de versoepeling van de afwijkingsprocedure om spreeuw, kraai, kauw, ekster, gaai en overzomerende brandganzen te bestrijden. "Deze vogels zijn beschermd door de Europese vogelrichtlijn", zeggen de verenigingen in een gezamenlijke mededeling. "Een drastische maatregel als bestrijding moet dan ook gestoeld zijn op wetenschappelijke gegevens, moet schade effectief helpen vermijden en mag geen impact hebben op andere soorten. Met deze beslissing is aan geen van die voorwaarden voldaan." Vlaams minister van Natuur Joke Schauvliege wijst erop dat enkel in geval van lokale schade of overlast tijdelijk van de generieke bescherming kan afgeweken worden.

De Vlaamse regering keurde vorige week vrijdag wijzigingen goed aan het Soortenbesluit, de wettelijke basis van de bescherming van wilde dier- en plantensoorten in Vlaanderen. In Vlaanderen zijn bepaalde soorten zoals de bever, de egel en alle vleermuizen wettelijk beschermd. Ook alle inheemse vogelsoorten zijn beschermd. Ze mogen niet gedood worden en hun rustplaatsen mogen niet verstoord worden. Onder bepaalde voorwaarden, zoals om schade te voorkomen of in het kader van de volksgezondheid, kan de Vlaamse overheid een afwijking op dit verbod toestaan.

Sinds 2009 bestaat er al een speciale afwijkingsprocedure voor de bestrijding van een handvol vogelsoorten, waaronder spreeuwen en kauwen. Sindsdien kunnen de vogels gedood worden na een melding aan het Agentschap voor Natuur en Bos. Geen antwoord 48 uur na de melding betekent toestemming. “Een te vrijblijvende afwijkingsprocedure”, vindt de natuurbeweging, “en de Vlaamse regering heeft ze nu nog versoepeld.” Natuurpunt en Vogelbescherming Vlaanderen eisen dat de beslissing wordt bijgestuurd. Ze zijn ook gekant tegen het gebruik van methodes zoals gas- en luchtdrukwapens, niet-selectieve vangkooien, trechtervallen en akoestische lokmiddelen.

Vlaams minister Joke Schauvliege wijst erop dat de soorten onder de generieke bescherming van het soortenbesluit blijven, zoals voorheen. "Alleen in geval van lokale overlast of schade aan landbouwteelten, visserij of fauna en flora kan van de generieke bescherming tijdelijk afgeweken worden, mits melding bij de bevoegde instantie. Het Agentschap voor Natuur en Bos kan de aanvraag goedkeuren, afkeuren of goedkeuren onder bepaalde voorwaarden."

De minister zegt dat het doel nog steeds is om de schade te beperken. "Dit betekent dat de ingezette middelen effectief moeten zijn." Natuurpunt en Vogelbescherming Vlaanderen menen dat er geen wetenschappelijk bewijs is dat deze dieren meer schade zouden aanrichten dan in het verleden. Ook de effectiviteit van de voorgestelde technieken zou nooit zijn aangetoond. Kraaien bijvoorbeeld, leggen naar verluidt meer eieren wanneer ze bestreden worden. Voor spreeuwen in het bijzonder doet de natuurbeweging een goed woordje omdat de populatie op Europees niveau sterk is afgenomen vanaf eind jaren ’70.