"Landbouwgebied is zeer arm aan biodiversiteit"

De Zondag stelde de directeur van Natuurpunt, Chris Steenwegen, enkele vragen over de 'everzwijnen-heisa'. Steenwegen grijpt het interview aan om landbouwgebied te bestempelen als "zeer arm aan biodiversiteit". Op 7 december komt daarover meer duidelijkheid, wanneer INBO zijn evaluatie presenteert van de inspanningen die landbouwers vandaag leveren voor akker- en weidevogels (en erosiebestrijding).

Mens en everzwijn moeten harmonieus kunnen samenleven, vindt Chris Steenwegen. Natuurpunt ziet dan ook vooral opportuniteiten in de aanwezigheid van everzwijnen. Zo is er in Wallonië een grote markt voor everzwijnen: voor de jacht, maar ook culinair en toeristisch. Directeur Chris Steenwegen erkent dat het in ieders belang is dat er maatregelen worden genomen om de populatie onder controle te houden, "maar de nultolerantie die enkele jagers in Limburg bepleiten, kan absoluut niet".

In de discussie over everzwijnen verschilt Natuurpunt onder meer van mening met de landbouw. "Die moet beseffen dat biodiversiteit belangrijk is. De behoefte van mensen aan natuurbeleving is in onze jachtige samenleving ook groter dan vroeger." Volgens Steenwegen blijkt uit het INBO-rapport 'Natuurindicatoren 2012' dat biodiversiteit nog te vinden is in natuurgebied en, tot verrassing van Natuurpunt, in stedelijke milieus. "Landbouwgebieden zijn zeer arm aan biodiversiteit door de intensiviteit van de landbouw en het pesticidengebruik", aldus Steenwegen.

In 'Natuurindicatoren 2012' evalueert het Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek (INBO) 30 indicatoren om een beeld te krijgen van de toestand van de natuur in Vlaanderen. Daaruit bleek dat het verlies aan biodiversiteit dit jaar niet gestopt is. Landbouw wordt in het rapport niet bestempeld als "de grote boosdoener", zoals in De Zondag, maar onder meer via vermesting wel één van de belangrijkste factoren genoemd die de biodiversiteit in Vlaanderen negatief beïnvloedt, naast andere factoren zoals schadelijke uitheemse soorten, de klimaatverandering en de grote druk op ruimte die de realisatie van natuur bemoeilijkt.

Via het systeem van de beheerovereenkomsten vergoedt de Vlaamse Landmaatschappij landbouwers wanneer zij hun bedrijfsvoering verzoenen met natuurdoelstellingen. Vorig jaar werd in totaal 11 miljoen euro Vlaamse en Europese steun uitgekeerd aan 3.240 landbouwers die één of meerdere beheerovereenkomsten sloten.

Het grootste deel van de vergoedingen (7,1 miljoen euro) ging naar landbouwers die de hoeveelheid stikstof op landbouwgronden in kwetsbaar gebied vrijwillig verminderen. Voor de aanleg en het onderhoud van kleine landschapselementen, het beheer van perceelsranden en de bestrijding van erosie werd één miljoen euro uitbetaald. Landbouwers die weide- en akkervogels beschermen, kregen samen 750.000 euro en voor het natuurvriendelijk beheer van akkers werd een kleine 200.000 euro uitbetaald in 2011.

Op 7 december maakt INBO een rapport wereldkundig dat een evaluatie is van de Vlaamse maatregelen die getroffen worden tegen bodemerosie en ten voordele van akker- en weidevogels. Dit rapport zal meer duidelijkheid scheppen over het nuttig effect van inspanningen van landbouwers in het kader van beheerovereenkomsten op de biodiversiteit in landbouwgebied. Op maandag 10 december is dit het onderwerp van onze wekelijkse duiding 'geVILT'.