nieuws

Landbouwers zijn minder tevreden over hun economische situatie

nieuws

Vlaamse land- en tuinbouwers hebben beduidend minder vertrouwen in de economische situatie van hun bedrijf dan vorig jaar. Dat blijkt uit de Vlaamse landbouwconjunctuurindex. Na het recordpeil een jaar geleden is het sentiment in bijna alle deelsectoren gekeerd. “De terugval hangt vermoedelijk samen met afzetproblemen”, aldus het Agentschap Landbouw en Zeevisserij. Het aandeel landbouwers dat daarmee kampt, ligt op het hoogste niveau in tien jaar. Ook geopolitieke spanningen en stijgende energieprijzen wegen vermoedelijk op de dalende index.

Vandaag Jozefien Verstraete
landbouwer boer vee

Uit een nieuwe enquête onder Vlaamse land- en tuinbouwers blijkt dat de conjunctuurindex in het voorjaar van 2026 gedaald is van 86 naar 75. Deze daling is voornamelijk te verklaren door de tevredenheid van de voorbije zes maanden. Die is afgenomen van 91 naar 74. Daarbovenop kijken land- en tuinbouwers ook met minder vertrouwen naar de nabije toekomst dan vorig jaar. Voor de komende zes maanden is een lichte vertrouwensdaling merkbaar in de index , die van 80 naar 77 ging. “De afgelopen maanden werden gekenmerkt door verschillende geopolitieke spanningen, waaronder de aanhoudende oorlog in Oekraïne, de Amerikaanse invoertarieven en recent ook het escalerende conflict in Iran”, analyseert het Agentschap Landbouw en Zeevisserij de daling. “Deze ontwikkelingen hebben zichtbaar invloed op de wereldwijde energieprijzen en lijken bovendien een belangrijke rol te spelen in het gedaalde vertrouwensniveau bij onze land- en tuinbouwers.”

Melkveehouders hebben het minste vertrouwen

Met uitzondering van de varkenssector en de glasgroenten noteren alle landbouwdeelsectoren een daling in tevredenheid over de economische situatie. Vooral de melkveesector neemt een forse duik, met een dalende index van 91 naar 64. Deze daling is voornamelijk te verklaren door de afnemende tevredenheid in de afgelopen zes maanden. Volgend op een uitzonderlijk goede periode in 2024-2025, zagen de melkveehouders hun melkprijs eind 2025 kelderen. De index voor die periode zakte van 113 naar 65.  Ook de index voor de komende maanden daalde, zij het minder sterk, van 69 naar 63. Zo'n 48 procent van de melkveehouders verwacht dat de melkprijs volgende maanden zal dalen, terwijl 24 procent dan weer een licht stijging verwacht.

Ook de conjunctuurindex voor vleesvee vertoont een daling. Tijdens de vorige bevraging in het najaar piekte deze nog naar een nieuw record. Nu is er een daling van 115 naar 98. Voor de toekomst verwacht ongeveer de helft van de bevraagden noch een verandering in productievolumes, noch in prijs.

Ook binnen de akkerbouwsector en de openlucht-groenteteelt is het sentiment negatief. De tevredenheid in deze laatste sector is de afgelopen zes maanden erg gedaald, van 86 naar 60. De groenteverwerkers kampten met grote voorraden en een moeilijke afzetmarkt. Deze situatie vertaalde zich in moeilijke contractuele onderhandelingen. De telers moesten stevige verlagingen in prijs en gecontracteerde volumes slikken. Over de toekomst zijn de telers ietwat positiever. Daar steeg de index van 73 naar 86.

Evolutie van de Vlaamse landbouwconjunctuurindex. landbouwsectoren

Varkenssector herwint vertrouwen

In tegenstelling tot de rundveesector stijgt het vertrouwen in de varkenssector licht van 78 naar 81. “Opvallend is dat de afgelopen zes maanden niet zo goed waren met een daling van 92 naar 67, maar dat de inschatting voor de komende zes maanden dan weer toeneemt van 63 naar 95”, aldus het Agentschap Landbouw en Zeevisserij. 70 procent van de ondervraagde varkenshouders verwacht geen verandering in hun productievolume, 55 procent denkt wel dat de prijs zal stijgen.

Ook de index van groenten onder glas stijgt van 81 naar 89. De stijging wordt vooral aangezwengeld door de zeer positieve inschattingen voor het komend half jaar. Het vertrouwen klimt er van 81 naar 99, wat meteen de hoogste score is na 2018. De vooruitzichten voor de toekomstige productie lopen onder de bevraagden nochtans uiteen. 47 procent denkt dat de productie niet zal wijzigen, terwijl een andere 40 procent toch een productiestijging verwacht. Ook zijn ze onzeker over de prijs, de helft van de telers denkt dat de prijs zal dalen. “Een onzekere factor is de evolutie van de energieprijzen als gevolg van de aanhoudende oorlog in Iran. Veel respondenten hebben mogelijk vaste energiecontracten, wat de directe impact van prijsstijgingen op hun kosten kan beperken”, klinkt het.

31 procent kampt met afzetproblemen

De afgelopen zes maanden heeft 78 procent van de land- en tuinbouwers belemmeringen ervaren. Overheidsbeperkingen vormen met 47 procent de grootste uitdaging en worden vooral gemeld binnen de dierlijke sectoren. “De aanhoudende onzekerheid rond het stikstofdecreet en de impact van het mestactieplan, inclusief de bijkomende administratieve lasten, wegen daar duidelijk zwaar op de bedrijfsvoering”, duidt het Agentschap. “Opvallend is dat de sector groenten onder glas zich het minst geremd voelt door dergelijke overheidsbeperkingen.”

Niet geheel verrassend is dat het aandeel van landbouwers met afzetproblemen is gestegen. De meest gekende problemen bevinden zich momenteel in de aardappelsector en de groententeelt in openlucht. Maar ook de sierteelt onder glas en fruitteelt kampen met het vinden van een afzetmarkt. In totaal heeft 31 procent van de land- en tuinbouwers afzetproblemen, het hoogste aandeel sinds 2015.

Naast afzetproblemen melden landbouwers ook vaker financiële moeilijkheden dan in eerdere bevragingen. Zo geeft 34 procent van de varkenshouders aan hiermee te kampen, gevolgd door 31 procent van de siertelers en 28 procent van de vleesveehouders.

Investeringsbereidheid daalt, maar blijft hoog

Het aandeel land- en tuinbouwers dat het komende jaar wil investeren, daalt van 40 procent naar 36 procent. “Dit is een hoge investeringsbereidheid, rekening houdende met de dalende conjunctuurindex”, stelt het Agentschap. Opvallend is dat vooral de melkveehouders, ondanks de tegenvallende markt, investeringsplannen hebben. 50 procent van hen plant een investering volgend jaar. Vermoedelijk hangt dit samen met de noodzakelijke investeringen om te voldoen aan de stikstofreductiedoelstellingen. De sector heeft ook een goede conjunctuur in de afgelopen jaren gekend.

In de openluchtgroenteteelt wordt dan weer op de rem gestaan op vlak van investeringen. In het algemeen daalt de investeringsbereidheid van 49 procent naar 32 procent. Terwijl vorig jaar nog 16 procent aangaf te willen investeren in grond, is dat teruggevallen tot acht procent. Tegelijk is er wel een stijgende interesse in investeringen in gebouwen en installaties, van 13 procent naar 20 procent. Geplande investeringen in werktuigen en machines blijven stabiel op 28 procent.

Wat is de landbouwconjunctuurindex?

Deze index geeft het gevoel van de landbouwers weer: hoe beschouwen ze de economische situatie van hun bedrijf in de afgelopen periode en wat verwachten ze van de toekomstige periode. Het gemiddelde van die twee vormt de conjunctuurindex. De index kan gaan van 0 (alle landbouwers zeer negatief) tot 200 (alle landbouwers zeer positief). Bij een waarde van 100 zijn er evenveel negatieve als positieve antwoorden. Om de conjunctuurindex op te stellen werd een enquête gehouden waaraan 485 landbouwers uit het Landbouwmonitoringsnetwerk (LMN) deelnamen.

Hoe beïnvloeden internationale conflicten ons winkelgedrag?
Uitgelicht
De coronacrisis, Oekraïne, de oorlog in Iran,… Dit decennium biedt geen tekort aan internationale crisissen, en dat laat zich ook voelen in de winkelkar. Een nieuwe studie van...
9 april 2026 Lees meer

Gerelateerde artikels

Er zijn :newsItemCount nieuwe artikels sinds jouw laatste bezoek