Europarlementslid wil voedselfraudeurs harder aanpakken

Met de uitspraak, "gefrituurde inktvisringen zijn geregeld varkensanussen", stelde Europarlementslid Esther de Lange (CDA) haar rapport over voedselfraude voor. "Mensen voelen aan dat voedselfraude een internationaal probleem is, maar de Commissie neemt geen verantwoordelijkheid. Ze blijft fraudezaken afdoen als incidenten waarbij de volksgezondheid niet in gevaar is", citeert Het Laatste Nieuws haar.

Na het voedselschandaal waarbij lasagne paardenvlees in plaats van rundvlees bevatte, stelde het Europees Parlement het Nederlandse parlementslid Esther de Lange aan als rapporteur. Zij onderzocht alle Europese voedselschandalen van de afgelopen jaren en bracht het probleem in kaart. De problemen met de voedselveiligheid die zij oplijstte, ogen niet fraai.

Zo belandde er jarenlang strooizout in de Poolse voedselketen, en naderhand ook in andere Europese landen. In snoep werd loodhoudende verf ontdekt en sommige truffels bevatten collageen, een eiwit dat onze huid soepel houdt. Maar het meest hallucinant zijn zonder twijfel de varkensanussen die geregeld gefrituurde inktvisringen vervangen in calamares. Dat verhaal werd al vaker afgedaan als een mythe, maar is volgens de politica de smakeloze realiteit.

Voor haar onderzoek sprak de Lange met honderden mensen: boeren, wetenschappers, voedselagentschappen en ook Europol. "De meesten geven aan dat voedselfraude toeneemt", zegt ze. Zij spreekt dan ook van een onderbelicht probleem waar geen statistieken over worden bijgehouden en zelfs geen definitie voor bestaat. Want het kan gaan om puur economische fraude - denk aan wijn die aangelengd wordt met water - maar ook om gesjoemel dat grote gevolgen kan hebben voor de volksgezondheid.

Met het rapport in de aanslag wil het Europees Parlement nu werk maken van strengere wetgeving die nog voor de verkiezingen van 2014 rond zou moeten zijn. De boetes moeten dan minstens het dubbel bedragen van de winst die de sjoemelaars maken. En als de volksgezondheid opzettelijk in gevaar is gebracht, kan de straf nog worden opgedreven als extra afschrikmiddel.

Eerder dit jaar deed de Europese Commissie al voorstellen in die zin, maar het Parlement vindt de voorgestelde straffen niet streng genoeg. Ook de pakkans moet omhoog want fraude gebeurt waar het financiële voordeel groot en de pakkans klein is. Het rapport stelt verder dat de lidstaten klokkenluiders beter moeten beschermen, zodat zij veilig en anoniem wantoestanden kunnen melden.