EU wil dat getroffen lidstaten stoppen met "blame game"

België, Nederland en de andere Europese landen die getroffen zijn door de fipronil-crisis in de eiersector mogen elkaar niet met de vinger wijzen, maar moeten net gecoördineerd samenwerken. Dat zegt de Europese Commissie. "Ze mogen niet in een 'blame game' terechtkomen." Intussen schat het Britse Food Standards Agency (FSA) het aantal besmette eieren dat in het land werden ingevoerd, op 700.000. Geen van de eieren werd echter vers verkocht, ze werden verwerkt en vermengd met andere ingrediënten. "Het is zeer onwaarschijnlijk dat ze een gevaar vormen voor de volksgezondheid", klinkt het.

De Commissie roept de lidstaten op de onderlinge beschuldigingen in de fipronil-zaak achterwege te laten. "Er moet op een vastberaden, gecoördineerde en transparante manier worden samengewerkt, en niet worden overgegaan tot een 'blame game'", zei woordvoerder Daniel Rosario tijdens de dagelijkse persbriefing van de Commissie. "De Europese burgers verwachten dat van ons, en dat is precies wat we zullen doen." 

De Commissie reageert zo op de beschuldiging van Belgisch minister van Landbouw Denis Ducarme en het Federaal Voedselagentschap (FAVV) dat de informatiedoorstroming vanuit Nederland serieuze gebreken zou hebben vertoond. Bovendien zou Nederland volgens Ducarme al in november 2016 weet gehad hebben van de aanwezigheid van fipronil in eieren. De Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) heeft die claim echter weerlegd, door te stellen dat het giftige product op dat moment in stallen was aangetroffen, niet in eieren.

De minister van Volksgezondheid Edith Schippers en staatssecretaris van Economische Zaken Martijn van Dam laten nu in een brief weten aan de Tweede Kamer dat ze eerder zwegen over de tip in november, omdat intussen een gerechtelijk onderzoek is gestart waarvan de tip deel uitmaakt. In de brief staat nog dat de tip in november niet meteen tot een onderzoek leidde, maar dat het dat nu wel zou hebben gedaan. "Met de kennis die we vandaag hebben over de omvang van het gebruik en de aanwezigheid van fipronil in eieren" zou het bureau (BuRo) van de NVWA dat zich bezighoudt met beoordeling van risico’s voor de volksgezondheid, anders hebben beslist. BuRo stelt dat het nu geadviseerd zou hebben om "handhavingsacties te starten en niet alleen het traject van het strafrechtelijk onderzoek te volgen".

Het Britse Food Standards Agency (FSA) schat intussen het aantal ingevoerde eieren met te hoge gehaltes fipronil in Groot-Brittannië op bijna 700.000. Eerder had dat agentschap de omvang van de verspreiding veel kleiner ingeschat, op 21.000 eieren. Geen van de eieren is volgens de huidige informatie echter vers verkocht. Ze werden verwerkt en gemengd met andere ingrediënten en onbesmette eieren, vooral in sandwichbeleg en andere koude bereidingen. Een deel van die producten is al verkocht en geconsumeerd.

"Omdat fipronil niet toegelaten is in dierlijke producten, treden we op met spoed. " Concreet roept het agentschap de betrokken producten die nog niet vervangen zijn terug, en publiceert het een lijst met identificatiecodes. De FSA benadrukt echter dat de eieren slechts 0,007 procent vertegenwoordigen van de eieren die jaarlijks in Groot-Brittannië worden geconsumeerd, en dat de residugehaltes van fipronil in de producten door vermenging met andere ingrediënten sterk verdund zijn. "Het is dus zeer onwaarschijnlijk dat deze eieren een risico vormen voor de volksgezondheid", stelt het agentschap gerust. Het wijst er tot slot op dat 85 procent van de eieren die in het land gegeten worden, lokaal geproduceerd zijn. "We hebben geen bewijzen dat hier gelegde eieren besmet zijn, of dat fipronil ongepast gebruikt werd."

Ook Denemarken, Oostenrijk en Roemenië maken donderdag bekend fipronil-eieren te hebben ontvangen. In Denemarken gaat het naar schatting om 20 ton eieren. Een Deense firma importeerde de gekookte en gepelde eieren van een Belgische leverancier. "De eieren werden geproduceerd in Nederland en zijn hoofdzakelijk verkocht aan professionele keukens, niet aan consumenten", zei Nikolas Kühn Hove van de nationale voedselveiligheidsautoriteiten (DVFA).

In Oostenrijk gaat het om twee groothandels en honderden kilo's eveneens gekookte en gepelde eieren uit Nederland. Ze werden verkocht aan restaurants in heel het land. Momenteel loopt er een terugroepactie, uit voorzorg.

In Roemenië is dan weer een ton vloeibare eierdooier besmet met fipronil aangetroffen in een magazijn in het westen van het land. Dat maakt het Roemeense agentschap voor voeding, gezondheidszorg en diergeneeskunde (ANSVSA) bekend. Het is voor het eerst dat er een lading besmette eieren in Oost-Europa opduikt. Het besmette eigeel is in Roemenië binnengekomen via Duitsland. Volgens het Roemeense agentschap is er niets van het eigeel in de handel terechtgekomen. 

Deze bekendmakingen brengen het totale aantal landen waar fipronil-eieren zijn gevonden op negen. Eerder werd al bekend dat Frankrijk en Luxemburg besmette eieren hebben ontvangen. In Frankrijk gaat het om vijf eierproducenten en in Luxemburg om supermarktketen Aldi.