EU breidt opkoopregeling groenten en fruit verder uit

De Europese Unie gaat vanaf deze week verse groenten opkopen om verdere prijsdalingen te voorkomen. Dat maakte Europees landbouwcommissaris Dacian Ciolos afgelopen donderdag bekend nadat Rusland een importban hief op Europese voedingsproducten. Tomaten, komkommers, paprika’s en champignons zullen eerst opgekocht worden omdat het voor deze groenten momenteel hoogseizoen is. Voorlopig geldt de regeling enkel voor bederfbare producten.

Een week eerder besliste Europa ook al perziken en nectarines van de markt te halen. Die worden gratis uitgedeeld aan instellingen zoals scholen en ziekenhuizen. Appels en peren zijn wellicht de volgende fruitsoorten die uit de markt gehaald zullen worden. De EU heeft een steunfonds van 420 miljoen euro ter beschikking voor de opkoopregeling. Boerenbond had liever gezien dat het Europees budget gespendeerd werd aan compensaties om niet te oogsten. Zo kunnen bijkomende kosten voor oogsten, sorteren, verpakken en distributie vermeden worden.

De concrete lijst van producten die in aanmerking komen voor maatregelen wordt begin deze week door Ciolos bekendgemaakt. Volgens de eerste informatie zou het gaan om komkommers, paprika’s, tomaten en champignons. De opkoopregeling komt erop neer dat mededingingsregels worden versoepeld waardoor producentenorganisaties producten uit de markt kunnen nemen om de prijs te ondersteunen. De kosten van de interventie komen voor een deel voor rekening van de producenten zelf.

In een later stadium wordt niet alleen naar andere fruit- en groentesoorten gekeken, maar ook naar dierlijke producten. Intussen is geïnventariseerd hoeveel zuivel, groenten en fruit en vleesproducten naar Rusland worden geëxporteerd. Zo gaat meer dan de helft van alle buiten de EU uitgevoerde witte kool, tomaten, wortels, paddenstoelen, appels, peren, perziken en nectarines naar Rusland. De EU-maatregelen gelden voorlopig nog niet voor producten die bewaard kunnen worden.

Over de omvang van de maatregelen in euro wil de Europese Commissie nog niet speculeren. Volgens de woordvoerder van Ciolos wordt de omvang van het probleem product per product vastgesteld voordat bedragen genoemd kunnen worden. Volgens de Commissie is niet elke claim gerechtvaardigd. Wel hebben de lidstaten een crisisoverleg ingesteld waarbij wekelijks de marktgegevens van de verschillende productgroepen worden bekeken om zo continu in de gaten te houden welke effecten de Russische boycot heeft. Ciolos heeft zijn woord gegeven dat hij zal optreden indien dat nodig is.

Tegelijk dringt de Europese voedingsindustrie er bij de beleidsmakers op aan om sneller tot akkoorden te komen met onder andere de Verenigde Staten en Canada zodat onze landbouwproducten ook daar verkocht kunnen worden. Intussen krijgen steeds meer niet-Europese landen toegang tot de Russische markt. Zo kunnen Chinese varkenskwekers weldra hun afzetmarkt uitbreiden met Rusland. Moskou rekent ook op Egypte, Brazilië, Turkije, Colombia, Ecuador en Mexico om de ban op Europees voedsel op te vangen.