Coöperatieve winkelconcepten zitten in de lift

Wat hebben Brussel, Luik, Wageningen en Parijs met elkaar gemeen? Ze kregen er allemaal recent een coöperatieve supermarkt bij. Dat is een supermarkt die toelaat dat klanten aandelen kopen, waardoor ze inspraak krijgen in het aankoopbeleid. Volgens De Tijd zit de coöperatieve gedachte bij de consument in de lift, getuige het succes van Färm, de winkel die twee maanden geleden zijn deuren opende op de Vismarkt in Brussel.

Hoe een coöperatieve supermarkt er precies uitziet, hangt af van het concept van de initiatiefnemers. Sommigen betrekken hun aandeelhouders bij de dagelijkse werking van de winkel, door ze bijvoorbeeld aan het werk te zetten in ruil voor korting. Anderen houden het bij inspraak in het beleid, zoals Alexis Descampe en Baptiste Bataille, de hoofdaandeelhouders van Färm. Hun aandeelhouders-klanten worden uitgenodigd leveranciers te bezoeken, degustaties te organiseren en zelf producten aan te leveren, bijvoorbeeld zelfbereide confituur.

Ook het assortiment van een coöperatieve supermarkt is afhankelijk van de initiatiefnemers, al is er wel enige constante: zo veel mogelijk streekgebonden en biologische producten. In Färm bijvoorbeeld vind je Brusselse ketchup, vlees van veehouders uit de streek en bier van een lokale brasserie. De klanten van zo’n coöperatieve supermarkt zijn dan ook vaak consumenten die bewuster en gezonder willen kopen, zonder terug te deinzen voor de meerprijs.

Want iets duurder is het wel. Of dat geen onlogische keuze is in tijden van crisis, wanneer consumenten meer dan ooit op hun centen letten? “Door de crisis zijn mensen net meer bewust geworden van wat ze kopen en zoeken ze naar meerwaarde. Onze klanten zijn bereid meer te betalen omdat ze onze idealen delen”, stelt Bataille in De Tijd. Op twee maanden tijd heeft Färm in ieder geval bijna 100 aandeelhouders gevonden (aandeelhouder worden kan vanaf 20 euro). “En er melden zich nog dagelijks geïnteresseerden aan.”

Naast Brussel kregen Parijs (La Louve), Wageningen (Lazuurschuur) en Luik (la Coopérative Ardente) er recent een coöperatieve supermarkt bij.