Bijgestuurd erosiebeleid roept gemengde reacties op

De bijsturing van het erosiebeleid roept gemengde reacties op. Volgens Boerenbond is het nog steeds een ingewikkeld en complex geheel dat ernstige inspanningen vraagt van land- en tuinbouwers in erosiegevoelige gebieden. Toch ziet de organisatie dat de nieuwe aanpak meer mogelijkheden biedt voor een aanpak op maat en in functie van de individuele bedrijfsvoering. Voor Natuurpunt ligt de effectiviteit van het nieuwe voorstel dan weer een pak lager dan het huidig beleid. “In plaats van een consequente brongerichte aanpak wordt nu een palet aan wildcards geboden waarmee met dure maatregelen aan symptoombestrijding wordt gedaan”, klinkt het.

Boerenbond stuurde aan op een bijsturing van het huidige erosiebeleid omdat het niet alleen heel complex is, maar ook omdat het een zeer grote impact heeft op de concrete bedrijfsvoering. “Daarenboven bleek vrij snel dat een gedeelte van de regels in de praktijk zeer moeilijk of niet uitvoerbaar is”, aldus de landbouworganisatie die naar eigen zeggen streefde naar een bijsturing die een duurzaam bodemgebruik vooropstelde. Dit betekent dat naast de milieuaspecten en de impact op burger en maatschappij ook het economisch aspect moet meegenomen worden.

“Een studie naar het erosiebeleid in de buurlanden leerde ons al snel dat de Vlaamse erosiewetgeving geen toonbeeld was van een ‘level playing field’ en ‘no gold plating’. Deze begrippen uit het Vlaamse regeerakkoord ijveren voor een gelijk speelveld tussen Vlaanderen en de ons omringende regio’s en stellen bovendien dat Vlaanderen niet voorop moet lopen”, verduidelijkt Boerenbond. Volgens de landbouworganisatie geeft de herziening van de erosiewetgeving hieraan deels invulling, maar ze noemt het speelveld nog lang niet overal evenwaardig.

Boerenbond ziet de keuze die boeren hebben om uit een keuzepakket die maatregelen te kiezen die het best aansluiten bij hun bedrijfsvoering als het grote voordeel van de nieuwe regeling. “In die zin is de aangepaste regelgeving alvast een stap in de goede richting. We beseffen dat niemand baat heeft bij erosie, noch de burger en de maatschappij die overlast ondervinden, noch de boer die zijn vruchtbare grond ziet afstromen. Maar een erosiebeleid is maar geslaagd als de maatregelen ook haalbaar zijn voor de landbouwers.” In dat kader noemt de organisatie het “realistische en praktisch haalbare maatregelen”, eerder dan “een dictatoriaal beleid waarbij teelttechnieken in functie van weersomstandigheden zich moeten schikken naar regels en data die door Brussel opgelegd zijn”.

Waar voor Boerenbond de aanpassingen aan het erosiebeleid nog verder zouden mogen gaan, zijn ze voor Natuurpunt een brug te ver. “Vorig jaar stelde de Vlaamse regering al teleur door een erosiebeleid goed te keuren dat slechts een fractie van het probleem aanpakt, nu leidt een vervroegde evaluatie naar een nog verdere uitholling van het erosiebeleid. “De bijsturing tart werkelijk alle verbeelding. Verplichte erosiemaatregelen ruimen de baan voor een keuzemenu aan reeds verplichte of gangbare praktijken, zoals groenbedekkers of het laten liggen van oogstresten. Daarenboven worden er ook nog vrijstellingen voorzien voor wie bijvoorbeeld de modder van zijn akker op de buurman zijn grasland kan sturen”, zegt de natuurorganisatie in haar nieuwsbrief.

“Nochtans is het probleem ernstig”, zo beweert Natuurpunt. “Elk jaar stroomt twee miljoen ton vruchtbare grond van de akkers. De landbouwer verliest daarbij niet alleen zijn belangrijkste kapitaal, de weggespoelde grond verstopt en vervuilt ook riolen en beken. Ook de kans op overstromingen neemt toe. De factuur van de slibruiming loopt op tot een half miljard euro per jaar.” Ook experten zijn er volgens Natuurpunt van overtuigd dat de effectiviteit van het bijgestuurde beleid een pak lager ligt dan de oorspronkelijke maatregelen. “Ondertussen blijft de belastingbetaler en dus niet de verbruiker opdraaien voor de indrukwekkende factuur”, besluit de organisatie.