ABS eist officieel bemiddelaar voor agrovoedingsketen
nieuws
Meer dan vier jaar geleden ondertekenden de partners in de voedingsketen een gedragscode rond faire relaties. Het Algemeen Boerensyndicaat stelt vast dat de gedragscode met de voeten wordt getreden en niet geeft wat ervan verwacht werd. Waar Colruyt het goede voorbeeld gaf naar de varkenshouders toe, krijgen slagerij Renmans en warenhuisketen Lidl van ABS een veeg uit de pan omdat zij met hun prijzenpolitiek “de producenten als het ware in hun gezicht uitlachen”. Voor de landbouworganisatie is het duidelijk dat er – naar Brits voorbeeld – een stok achter de deur moet komen in de vorm van een officieel aangestelde bemiddelaar.
Gelet op de bodemprijzen voor varkensvlees lanceerde het Algemeen Boerensyndicaat het voorstel om varkens lichter af te leveren en de varkens naar het jaareinde toe een aantal weken achter te houden. “Om zo druk te zetten op de grootwarenhuizen en hun aankopers”, luidt de verklaring. De aankondiging dat de vleesbevoorrading stil zou vallen in de eindejaarsperiode, ontlokte veel reacties. “Onze oproep viel ook niet in dovemansoren bij de vleesveehouders, de kippenhouders, groentetelers, siertelers, enzovoort. Kortom, iedereen zit met hetzelfde gevoel van frustratie over de houding van de laatste schakel in de keten”, zegt voorzitter Hendrik Vandamme.
Het Algemeen Boerensyndicaat klaagde al meermaals de onrechtvaardige manier van prijsvorming in verschillende sectoren aan. Binnen het ketenoverleg werd geprobeerd om tot een oplossing te komen maar meer dan begrip vanwege de andere ketenpartners leverde dat vooralsnog niet op. “Ze weigeren de waarheid onder ogen te zien en een oplossing uit te werken waarmee de land- en tuinbouwsector duurzaam kan ontwikkelen”, klinkt het hard. Alle ketenpartners geven nochtans aan dat ze een duurzame landbouw willen. “De economische realiteit is dat de financiële situatie in onze schakel verre van voldoende is om de continuïteit in de toelevering naar de rest van de keten verder te kunnen garanderen.”
Dat het geloof in het ketenoverleg bij ABS duidelijk minder groot is dan bij Boerenbond, was al eerder gebleken. Na de Panorama-reportage ‘De prijs van goedkoop eten’ liet de eerste weten dat er “spijkers met koppen werden geslagen” terwijl Boerenbond samen met de voedingsindustrie, de grootwarenhuizen, de merkenproducenten en de zelfstandigen een persbericht stuurde namens het ketenoverleg. ABS zetelt ook in het ketenoverleg maar distantieert zich van de gezamenlijke mededeling van de andere schakels in de voedingsketen. Het boerensyndicaat lijkt er in tegenstelling tot de anderen wél van overtuigd dat de schuld bij de supermarkten ligt omdat de ‘vrije markt’ in handen is van “keiharde en niets ontziende aankopers van retailers, in binnen- en buitenland”.
De hete aardappel steeds weer doorschuiven naar Europa is volgens ABS onverantwoord omdat de EU de voorbije jaren helemaal geen blijk gaf van enige intentie om bijvoorbeeld dierlijke sectoren te helpen. “Bovendien zullen de vaak geopperde exportrestituties het acute probleem van bijvoorbeeld varkenshouders niet oplossen. Ze zullen alleen geld laten vloeien naar degene die het niet nodig hebben en zullen de deur voor vindingrijke malafide handelaars op een kier zetten.”
Voor ABS wordt het met de dag duidelijker dat de ketenpartners hun verantwoordelijkheid niet willen nemen. Er worden ook namen genoemd: “Eén van de grotere afnemers van rundvlees, slagerij Renmans die verbonden is aan de warenhuizen van Aldi, kondigde aan om zonder overleg 10 cent korting per kilo door te voeren bij de aankoop van stieren. Dat bedrag wordt afgehouden in de slachthuizen en dus doorgerekend aan de veehouder. Daarnaast was er nog de campagne van Lidl waarbij kippenbouten aan halve prijs en rund- en varkensgehakt aan min 35 procent aangeboden werden.” Beide bedrijven hebben de gedragscode ondertekend maar ze lappen er in de ogen van Hendrik Vandamme hun laars aan.
Dat het anders kan, bewijst Colruyt door in een dalende markt de varkensvleesprijs voor haar leveranciers twee maanden lang vast te klikken zodat de vergoeding van de producenten niet verder wegzakt. De retailer kijkt tegelijk wel met een half oog naar de landbouwsector om vraag en aanbod beter op elkaar af te stemmen. ABS is volgens voorzitter Vandamme reeds jaar en dag voorstander van een betere beheersing van het aanbod, en dit voor alle sectoren. “Het heeft geen zin blind massa’s te produceren als daar geen markt voor is.”
De inspanning van Colruyt bewijst in de ogen van ABS dat er wel degelijk onderhandelingsruimte is voor een eerlijke prijs. Wat ontbreekt, is naar het oordeel van de landbouworganisatie een stok achter de deur om de goede wil hard te maken. “Er moet een officieel aangestelde bemiddelaar met politionele bevoegdheid komen. Het voorbeeld in het Verenigd Koninkrijk is er en de dame in kwestie kwijt zich van haar taak op objectieve wijze en onder de vleugels van de overheid.
In afwachting daarvan gaat het boerensyndicaat door met de aangekondigde maatregelen. Andere sectoren dan de varkenshouderij sluiten zich naar verluidt aan bij de oproep tot frontvorming. ABS waarschuwt nogmaals voor harde acties tijdens de eindejaarperiode indien blijkt dat Belgisch kwaliteitsvarkensvlees wordt vervangen door ingevoerd vlees.
