Hoogspanning tussen regering en boeren in Argentinië

In Argentijnse landbouwmiddens is opschudding ontstaan nadat het gerucht zich verspreidde dat de regering plannen smeedt om de export van landbouwproducten te nationaliseren. De boeren zouden het vertikken om negen miljoen ton soja te exporteren omdat de regering voorlopig niet ingaat op hun eis om de exportheffingen te doen dalen.

Vorige week organiseerden de boeren in Argentinië nog maar eens een nationale staking. In steden zoals Rosario en Buenos Aires viel de verkoop van graan even stil, terwijl er nauwelijks aanvoer was op de veemarkt van Liniers. De actie moest de eisen van de landbouworganisaties kracht bijzetten in de aanloop naar het eerste overleg met de regering in zeven maanden.

Vorig jaar kwam het reeds tot een zware aanvaring tussen de boeren en de regeringsploeg van president Cristina Fernandez de Kirchner. Ook toen draaide het conflict rond de uitvoerheffingen voor soja. De regering besliste om die te verhogen, maar moest na vier maanden boerenprotest en een beklijvende stemming in de senaat uiteindelijk inbinden.

Nu de prijzen voor landbouwgrondstoffen fors gedaald zijn, eisen de landbouworganisaties een daling van de exportheffing voor soja. De regering heeft wel een steunpakket klaar van 1,3 miljard dollar, maar denkt er voorlopig niet aan om de heffingen te doen dalen. Zo'n maatregel zou volgens minister van Productie Débora Giorgio 13 miljard dollar kosten. Het gat in de begroting zou even groot zijn als bij een algemene verhoging van de pensioenen, zo luidt het.

Na hun overleg van begin deze week was er bij beide partijen bereidheid om de gesprekken komende dinsdag verder te zetten. Maar een eventuele nationalisering van de export van landbouwproducten kan roet in het eten gooien. Analisten gaan ervan uit dat de regering de geruchtenstroom over deze maatregel bewust voedt om de boeren ertoe aan te zetten om hun soja snel te exporteren, waardoor ook de staatskas de nodige deviezen zou binnenkrijgen.

De boerenorganisaties zien een nationalisering helemaal niet zitten. Hugo Biolcati van de Sociedad Rural heeft de regering gewaarschuwd dat deze ingreep nog heftigere reacties zou teweegbrengen dan het langdurige conflict van vorig jaar. De boeren ontkennen ook dat ze negen miljoen ton soja achterhouden. Volgens Biolcati bedraagt de huidige stockvoorraad ongeveer de helft van dat volume, wat niet uitzonderlijk veel zou zijn voor deze tijd van het jaar.

Intussen blijft de president regelmatig zout in de wonde strooien. Tijdens een binnenlands werkbezoek liet ze zich ontvallen dat de landbouw de enige sector is die het zich momenteel kan veroorloven om zijn producten niet te verkopen. Of die uitspraak ingegeven is door de betogende boeren die ze vanuit haar vliegtuig wel eens opmerkt, is niet duidelijk.