Verklaart keuzestress de beginnersfouten inzake erosie?
nieuws
In 2014 verstrengden de maatregelen die landbouwers moeten nemen tegen afspoeling van water en modder op hellende percelen. Bij de haalbaarheid van het nieuwe erosiebeleid werden vanuit de praktijk grote vraagtekens gezet zodat de erosieverplichtingen wijzigden in 2016. Deze beleidsbijsturing werd positief onthaald door de landbouwsector omdat stielkennis nu beter uit de verf komt, maar heeft als keerzijde dat het er niet bepaald eenvoudiger op werd. Onderzoek naar de naleving van de gewijzigde erosieverplichtingen heeft aangetoond dat landbouwers wel maatregelen treffen, maar niet steeds de juiste of niet altijd voldoende. Daarom wijst het Departement Landbouw en Visserij landbouwers met percelen met een zeer hoge of hoge erosiegevoeligheid op de afspraken.
Om hun percelen in een goede landbouw- en milieuconditie te houden, moeten landbouwers bodemerosie bestrijden in het kader van de randvoorwaarden die tegenover inkomenssteun staan. Deze erosiebestrijdingsmaatregelen moeten ervoor zorgen dat betekenisvolle afspoeling van water en bodemdeeltjes van het perceel voorkomen of beperkt wordt. In 2014 was het accent in het Vlaamse erosiebeleid verschoven van vrijwillige naar meer verplichte maatregelen. Daartegen rezen praktische bezwaren zodat minister van Landbouw Joke Schauvliege vroeger dan voorzien het nieuwe erosiebeleid liet evalueren. Een aanpassing leek wenselijk zodat de Vlaamse regering eind 2015 een significante bijsturing van de erosieverplichtingen goedkeurde.
In plaats van een handvol rigide maatregelen kwam er een uitgebreid maatregelenpakket dat flexibeler ingezet kan worden. Landbouwers kunnen daar beter mee uit de voeten want in de zoektocht naar de meest geschikte maatregelen volgen ze nu voor een stuk hun eigen stiel- en perceelkennis. Keerzijde van de medaille is dat maatwerk ten koste gaat van de eenvoud. Uit een perscommuniqué van het Departement Landbouw en Visserij kan je opmaken dat het voor landbouwers niet altijd duidelijk is welke maatregelen ze moeten nemen. In functie van de erosiegevoeligheid van een perceel en de hoofdteelt zal de landbouwer maatregelen moeten kiezen uit één of meerdere pakketten. De differentiatie van de verplichte maatregelen naargelang de erosiegevoeligheidsklasse (zeer hoog of hoog), vier types van hoofdteelten en een even groot aantal keuzepakketten maakt de puzzel behoorlijk ingewikkeld.
Onderzoek heeft uitgewezen dat landbouwers wel maatregelen treffen, maar niet steeds de juiste of voldoende. Het Departement Landbouw en Visserij herinnert aan de afspraken en lijst de aandachtspunten op. Zo is het zaaien volgens de hoogtelijnen op zeer hoog erosiegevoelige percelen geen optie om te voldoen aan het keuzepakket teelttechnische maatregelen, en is in aardappelteelt op die zogenaamde ‘paarse’ percelen het aanbrengen van drempeltjes tussen de aardappelruggen verplicht. Op percelen die in de verzamelaanvraag rood gekleurd worden vanwege hun hoge erosiegevoeligheid is niet-kerende bodembewerking geen optie om te voldoen aan het basispakket wanneer de hoofdteelt geoogst is voor 15 oktober.
Elke landbouwer met paarse of rode percelen zal in april een bericht ontvangen om hem of haar te herinneren aan de mogelijkheden en verplichtingen om erosie te bestrijden in het kader van de randvoorwaarden. Wat de maatregelenpakketten erosiebestrijding precies inhouden, kan je ook terugvinden op de website van het departement. Op deze webpagina vind je ook een overzicht van veel gestelde vragen omtrent de nieuwe erosiemaatregelen.
