Steunpunt Korte Keten lanceert Korte Ketenacademie
nieuwsSteunpunt Korte Keten heeft de Korte Ketenacademie gelanceerd. Het gaat om een jaarlijkse studie- en inspiratiedag waarbij ondernemers ervaringen uitwisselen en experts actuele thema’s uitdiepen. De allereerste editie van de Korte Ketenacademie vond in Grimbergen plaats. 70 bedrijven schreven zich in en kregen uitleg over korteketenlogistiek, personeel en over nog meer.
In aanwezigheid van zo’n 70 korteketenboeren vond maandag de allereerste editie van de Korte Ketenacademie plaats. "Wie vandaag rechtstreeks aan de consument verkoopt, moet veel meer kunnen dan alleen produceren. Ondernemers worstelen met vragen rond rendabiliteit, logistiek, personeel, regelgeving en afzet. Met de Korte Ketenacademie willen we hen concrete antwoorden en praktische handvatten aanreiken", vertelde Leen Beke, coördinator Landbouw bij Steunpunt Korte Keten.
De Korte Ketenacademie is het resultaat van een uitgebreide ledenbevraging door Steunpunt Korte Keten onder zijn leden. Hieruit bleek dat ondernemers naast klassieke infosessies vooral nood hebben aan praktijkgerichte kennis op maat van gevorderde korteketenbedrijven én aan ontmoetingen met collega-ondernemers. De Korte Ketenacademie zal elk jaar plaatsvinden. Tijdens het event staat een gerenommeerde spreker met een sectorbrede visie centraal, aangevuld met diverse masterclasses rond actuele uitdagingen in de korte keten.
Voor de allereerste editie van de Korte Ketenacademie viel de keuze op het centraal gelegen Grimbergen. De eerste spreker was Xavier Gellynck, professor landbouweconomie en agro-marketing aan de UGent.
"Vertel een authentiek, onderscheidend verhaal"
Gellynck heeft veel ervaring met korteketeneconomie. Hij maakte de massale opkomst van zuivelverwerkers mee bij de instelling van het melkquotum in de jaren 80. Veel melkbedrijven startten in deze periode met de verwerking van eigen zuivel om zodoende een hoger quotum te verkrijgen. "Veel van deze bedrijven zijn inmiddels gestopt", aldus Gellynck, die hieruit nuttige lessen trok.
Volgens hem is het zaak om het authentieke verhaal van de korte keten te vertellen. Hij raadt sterk af om de concurrentie met de retail aan te gaan. "Op het gebied van prijs en ook convenience is de retail niet te kloppen, maar de korte keten heeft wel een aantal unieke elementen waarop het de nadruk moet leggen." Zo noemde hij het element van klantenbinding en de eigen productie, elementen die je volgens hem in de verf moet zetten. "Consumenten komen onder andere naar hoevewinkels om hun kinderen te leren over het boerderijleven en de afkomst van hun voedsel."
Meer korteketenbedrijven, zelfde omzet
Het is mee door de opkomst van de supermarkten dat de korte keten aan belang heeft ingeboet. Wijzend op recente statistieken van VLAM schat Gellynck het korteketenaandeel in de verkoop van verse etenswaar op 1 procent. Dat percentage ligt volgens hem al jaren op een stabiel niveau. "En dat percentage zal niet spectaculair stijgen", waarschuwde hij. Volgens de professor hebben de korteketenbedrijven vooral ook concurrentie van elkaar. Hij wijst daarbij op de stabiele markt en een groeiend aantal bedrijven dat actief is met hoeveverkoop. "Meer bedrijven moeten dezelfde koek verdelen."
Volgens VLAM was de omzet in de korte keten in 2025 goed voor 140 miljoen euro, twee miljoen euro meer dan in 2020, toen de omzet piekte door corona. De pandemie vergrootte de interesse in vers, lokaal geproduceerd voedsel en hoevewinkels zagen hun afzet sterk stijgen. In de jaren erop liep de omzet weer terug, om pas vorig jaar op hetzelfde niveau te komen. Zo’n 2.800 bedrijven zijn bezig met korteketenverkoop. In 2023 waren dat er nog 2.133.
Potentieel voor de korteketenverkoop
Waar Gellynck het potentieel voor de korte keten nuanceerde, zien sommige aanwezigen nog wel kansen voor hun bedrijf. Bijvoorbeeld Ann Geys van schapenbedrijf Nijswolkje, dat schapenmelk verwerkt en schapenproducten verkoopt. De nieuwkomer in de landbouw wist een succesvol korteketenbedrijf op te zetten in Rillaar en plant nu de opening van een tweede hoevewinkel in Lubbeek.
Omdat zij in deze winkel voor het eerst wil werken met extern personeel, had de schapenboerin zich ingeschreven voor de masterclass Personeel. De andere drie masterclasses waren Mobiele kippenstallen, Vleesverkoop in de korte keten en Mobiele kippenstallen.
Mobiele kippenstal in trek bij korteketenbedrijven
24 september 2023Zeven procent van adviesaanvragen gaan over mobiele kippenstal
Dit programma was eveneens het resultaat van een ledenbevraging. "Dit zijn de thema’s die het meest spelen onder de korteketenondernemers", aldus Beke. De masterclass Mobiele kippenstallen trok op de Korte Ketenacademie de meeste bezoekers. Onder hen ook Kevin Moyaert, vertegenwoordiger van Veevoeding Scherrens uit Wingene. De West-Vlaming denkt na over de start met een mobiele kippenstal.
Stijn Windey van Agra Claessens, met een hoevewinkel in Moerzeke, was dan weer geïnteresseerd in de masterclass Logistiek. Het bedrijf specialiseert zich in de verkoop van eigen aardappelen, en heeft naast de hoevewinkel onder andere retailklanten die het met een eigen bestelwagen belevert. "Misschien is uitbesteding van de logistiek of logistieke samenwerking een optie voor ons", verklaart hij zijn keuze.
Steunpunt Korte Keten kijkt tevreden terug op de eerste editie van de Academie. Ook bij de bezoekers klonk enthousiasme, maar ook een kritische noot. “Ik heb nuttige zaken gehoord tijdens de masterclass, maar had iets meer interactie met andere korteketenbedrijven verwacht om zo ervaringen uit te wisselen”, besluit Ann Geys.
