Roep om strengere regels voor speculatie klinkt luider

Nadat Boerenbond in ons land al aandrong op een verbod op speculatie, wordt ook in andere landen de financiële speculatie op voedselgrondstoffen op de korrel genomen. De Nederlandse Akkerbouw Vakbond (NAV) doet een oproep om de speculatie op de voedselmarkt terug te dringen. Joachim Von Braun, directeur van het Centre for Development Research in Bonn, wil dan weer dat speculatie duur wordt gemaakt.

Volgens de NAV is de wereldvoedselmarkt overgeleverd aan de grillen van het weer en van speculanten. “Dat is onverantwoord. Elk werelddeel moet zijn eigen voedsel- en landbouwpolitiek kunnen voeren om de voedselvoorziening veilig te stellen. Speculeren moet aan banden worden gelegd”, zegt NAV-voorzitter Teun de Jong in het Agrarisch Dagblad.

Daarmee sluit NAV zich aan bij Boerenbond en Synagra, de beroepsvereniging van graanhandelaars. Deze Belgische organisaties pleitten eerder al voor een verbod op speculatie op voedingsgrondstoffen. Dat er flink wat gespeculeerd wordt, kan hoofdeconoom van Econopolis, Geert Noels bevestigen. “Enkele weken geleden kocht een Brits hedge-fonds nog de hele Europese cacaovoorraad op”. De cacaoprijs staat al meer dan een jaar op een historisch hoogtepunt.

Volgens het Nederlandse Comité van Graanhandelaren is speculatie echter moeilijk te reguleren. “Het kan bovendien alleen op wereldschaal en de Verenigde Staten wil het niet. De Amerikanen hebben grote graanvoorraden die nu veel geld waard zijn”, zegt voorzitter Anne Broekema.

Ook de grootste Nederlandse landbouworganisatie LTO is geen voorstander van het aan banden leggen van speculatie. “Het hoort bij de vrije markt. Overal waar een vrije markt is, zie je speculatie. Kijk maar naar uien, cacao, suiker en andere voedingsmiddelen”, zegt Jaap Haanstra, voorzitter van LTO Akkerbouw. “Bovendien zijn de graanprijzen lager dan in de jaren ’80. De politiek heeft bepaald dat boeren onder de kostprijs graan moeten telen. Dat is een schandaal”.

Joachim Braun, directeur van het onderzoekscentrum Centre for Development Research in Bonn, is van mening dat de wereld aan de vooravond van een nieuwe voedselcrisis staat. “De wereldvoedselmarkt verkeert in erbarmelijke staat. Ontwikkelingslanden hebben te weinig geïnvesteerd in voedselproductie en rijke landen voeren een slecht landbouwbeleid”, meent hij.

Braun is van mening dat de recente prijsstijgingen het gevolg zijn van tegenvallende oogsten en speculatie. “De financiële markten zijn recent gereguleerd om buitensporige speculatie te beteugelen. De goederenmarken blijven nog buiten schot en trekken speculanten aan. De hevige schommelingen van de voedselprijzen moeten wereldwijd aangepakt worden. Dat kan door speculatie op voedselmarkten duur te maken”, aldus Braun.