Prijsperikelen verlammen Belgische suikerindustrie niet
nieuws
Heel wat suikerbietentelers zijn de drastische veranderingen die op hen afkomen door de hervorming van de Europese marktordening voor suiker in 2017 niet genegen. Ze voelen de bui – in de vorm van een lage bietenprijs – al hangen. De quota worden namelijk afgeschaft en de minimumprijs voor bieten verdwijnt. De Tiense Suikerraffinaderij en de Confederatie van de Belgische Bietenplanters spreken nog eens uitdrukkelijk hun vertrouwen uit in een toekomst voor de suikerindustrie in ons land. De suikerfabriek kondigt in één adem ook 50 miljoen euro investeringen aan. Over de bietenprijs blijft het gezamenlijk persbericht vaag, al wil CBB er op onze vraag meer over kwijt.
Door de hervorming van de gemeenschappelijke marktordening in 2017 neemt Europa alle middelen weg die haar toelieten om de markt te reguleren in functie van een overschot of tekort aan suiker. Vanzelfsprekend brengt het hervormde suikerregime heel wat uitdagingen met zich mee. Telersfederatie CBB en de Tiense Suikerraffinaderij zijn naar eigen zeggen nog maar net bekomen van de grote veranderingen door de hervorming in 2006. Nu moeten ze al opnieuw de krachten bundelen om de nieuwe uitdagingen het hoofd te bieden.
Met het einde van het quotasysteem zal elke suikerfabriek onbeperkt suiker mogen produceren zonder dat Europa nog een verschil zal maken in de afzet voor voedingsdoeleinden en voor andere markten. Voor de telers zal dit betekenen dat het bietenareaal weer kan uitbreiden nadat het door de vorige hervorming fors diende in te krimpen. Toen sloten 80 fabrieken de deuren en kromp het areaal in de EU met 750.000 hectare.
Nu de EU opnieuw meer suiker gaat produceren - de fabrikanten voorzien zelf 15 à 20 procent groei – beseffen zowel de bietentelers als de suikerfabrieken dat ze hun competitiviteit nog moeten verhogen. De sector vraagt dat ons land de loon- en energiekosten onder controle houdt en dat Europa en de Wereldhandelsorganisatie de handelsbarrières voor suiker buiten Europa behouden. Verder dient het plafond afgeschaft te worden dat verbiedt om meer dan 1,35 miljoen ton suiker uit te voeren.
Het ligt voor de hand waarom de suikerindustrie zich schrap zet voor het post-quotatijdperk: te veel suiker zal de prijs onder druk zetten. Experten van de Europese Commissie en de International Sugar Organization voorspellen zeer lage Europese suikerprijzen tot 2023: tussen 405 en 450 euro per ton. In hun gezamenlijk persbericht zijn de Tiense Suikerraffinaderij en CBB voorzichtig: “De impact op het vlak van prijzen en beschikbare volumes zal van campagne tot campagne verschillen. Tal van factoren zoals vraag en aanbod, maar ook speculatie en klimaatverandering of de komst van nieuwe suikervervangende producten zullen significante gevolgen hebben.”
Telefonisch wil Valerie Vercammen, secretaris-generaal van de Belgische telersvereniging, daarover meer kwijt. Akkerbouwers met suikerbieten in hun teeltrotatie maken zich volgens Vercammen terecht zorgen aangezien de bietenprijs volkomen verbonden is aan de suikerprijs. Zij citeert de analisten die een lagere Europese suikerprijs voorspellen, “een prijs die neigt naar de (lagere) wereldmarktprijs”. Als de huidige prijstendens een teken aan de wand is, dan voorspelt dat inderdaad weinig goed. “Van 700 euro per ton suiker is de prijs gedaald naar 570 euro per ton suiker die verkocht werd in mei. De contracten voor levering in het najaar halen geen 500 euro per ton meer”, aldus Vercammen. De secretaris-generaal van CBB twijfelt er niet aan dat dat zijn impact op de bietenprijs gaat hebben. Eind 2017 verdwijnt bovendien de gegarandeerde minimumprijs van 26,29 euro per ton bieten, samen met de quota’s en de maatregelen voor marktbeheer.
Het persbericht is optimistischer van toon en vervolgt met de boodschap dat teler en verwerker samen inzetten op de sterktes van de Belgische suikerbietketen. “Het unieke, reeds bestaande partnerschap tussen de bietentelers en de suikerfabriek gaan we verder versterken. Zowel de planters als de suikerfabrieken in ons land behoren tot de meest efficiënte in Europa. We beschikken in België over het ideale klimaat en de ideale grond voor bietenteelt. Onze rendementen zijn top in Europa en blijven ieder jaar groeien. Ook de centrale ligging in Europa en de toegang tot de haven van Antwerpen, spil van de suikerhandel, zijn troeven die we niet over het hoofd mogen zien.”
Bovenop deze troeven investeert de Tiense Suikerraffinaderij de komende jaren fors in haar fabrieken om zo nog competitiever te kunnen zijn. In de verschillende vestigingen (o.a. Tienen en Longchamps) wordt 50 miljoen euro gepompt om meer volume te kunnen verwerken en de kosten te drukken. Met de Belgische suikerspecialiteiten wil het bedrijf het buitenland veroveren. In de winkelrekken in Egypte en Singapore is ‘made in Belgium’ suiker al terug te vinden en daar wil de Tiense nog tal van bestemmingen aan toevoegen. Nieuwe afzetmarkten zijn een sleutelfactor voor verdere groei van de sector.
In het postquotumtijdperk zullen de suikerfabriek(en) en de telers interprofessionale akkoorden blijven sluiten. Alle actoren uit de keten hebben naar verluidt nood aan het vinden van de beste win-win situatie. “Deze akkoorden zullen bijdragen tot het creëren van het kader om de toegang tot de grondstoffen te verzekeren en de opportuniteiten en risico’s, verbonden aan de schommelingen op de markt, te delen”, klinkt het. Dit zal de link tussen CBB en de Tiense Suikerraffinaderij in de toekomst nog versterken.
