Prijs Roemeense landbouwgrond steeg met 1.800 procent

Sinds 1 januari 2014 kunnen Europese burgers en bedrijven zonder restricties Roemeense landbouwgrond aankopen. Anticiperend op de grote vraag steeg de grondprijs er de afgelopen jaren exponentieel, wat bij de Roemeense boeren voor heel wat frustratie zorgt. Intussen tikten buitenlanders al bijna een miljoen hectare Roemeense grond op de kop.

In 2007 trad Roemenië toe tot de EU. Aan de toetreding gingen uitgebreide onderhandelingen vooraf. Zo werd er onder meer afgesproken dat aankopen van landbouwgrond in Roemenië door partijen uit de EU, Noorwegen, IJsland en Liechtenstein aan een reeks restricties onderhevig zouden blijven tot 1 januari 2014. Roemenië overwoog vorig jaar het moratorium te verlengen, maar na stevige druk uit Brussel zag het hiervan af.

Een afgezwakt plan waarbij niet meer dan 100 hectare tegelijk kon worden gekocht en lokale boeren jonger dan 40 jaar altijd voorrang zouden krijgen bij deals werd afgevoerd na felle kritiek van verschillende boerenorganisaties. Individuele buren van landbouwgrond, de staat, pachters en mede-eigenaren van grond krijgen het eerste recht van koop. Tussen 2007 en 2013 was het aankopen van landbouwgrond toegestaan voor buitenlanders die een joint venture aangingen met Roemeense burgers.

Volgens het Roemeense ministerie van Landbouw wisten buitenlanders zodoende 700.000 hectare te verwerven, zijnde circa negen procent van het totale landbouwareaal. Volgens andere bronnen gaat het om rond de één miljoen hectare. Een kwart van dit areaal is in Italiaanse handen, 15 procent in Duitse, 10 procent ging naar investeerders uit het Midden-Oosten, 8 procent naar Hongaren, en Spanjaarden en Oostenrijkers haalden ieder circa zes procent binnen.

Nederlandse boeren bemachtigden ongeveer 2,5 procent. Zij kochten vaker dichter bij huis grond, bijvoorbeeld in het oosten van Duitsland en het westen van Polen. Onder meer de criminaliteit en de corruptie worden in Roemenië als hinderlijk ervaren. Toch biedt het land heel wat groeimogelijkheden: 1,3 miljoen hectare landbouwgrond wordt momenteel niet bewerkt. Zo’n 800.000 boeren bewerken een areaal dat niet groter is dan vijf hectare. Maar precies het verkrijgen van deze kleinere percelen blijkt moeilijker dan dat het geval is voor landbouwgrond van voormalige staatsbedrijven.

Het Nederlandse Cerestrial Farm Invest biedt bijvoorbeeld projecten aan van minimaal 1.000 hectare omvang. Volgens ACTMedia variëren prijzen voor landbouwgrond in Roemenië van 2.000 tot 18.000 euro per hectare. Voor grond met goede irrigatie kan de prijs oplopen tot 30.000 euro. Ter vergelijking: in Nederland ligt de prijs rond de 51.000 euro. Volgens Britse marktonderzoekers van Savills die de Global Farmland Index opstellen, nam de Roemeense prijs 1.800 procent toe tussen 2002 en 2010.