Poolse winterprik doet Vlaamse appeltelers hopen op goede prijsvorming
nieuwsEen hevige winterprik in Polen zou de appeloogst hebben aangetast. Schattingen spreken van een halvering van de productie, maar experts waarschuwen dat het nog te vroeg is om de impact te kunnen inschatten. Een verminderde productie in het belangrijke appelland Polen zou wel soelaas kunnen bieden voor de Belgische appelteelt. Door een overproductie staan de prijzen al tijden onder druk. “Maar een structurele oplossing is het niet”, klinkt het bij veiling BelOrta.
In de fruitteelt gonst het de voorbije weken van de geruchten over een uitval van fruit in Polen en andere Oost-Europese landen. "Op basis van onze contacten en berichten uit de sector wordt gesproken over oogstreducties van 30 tot zelfs 50 procent door de nachtvorst van de afgelopen week", vertelt Tony Derwael van groente- en fruithandelaar Bel'Export uit Borgloon aan het vakblad AGF.
Fruittelers doen goede zaken na dramatisch vorig seizoen
3 december 2023Poolse productie bepalend voor prijsvorming
Oost-Europese landen zijn belangrijke appelproducenten in Europa. "Polen is met een normale oogst van vier tot vijf miljoen ton appels veruit de grootste producent binnen de EU", legt Tony uit. Maar ook landen als Oekraïne, Moldavië en Wit-Rusland, samen goed voor meer dan twee miljoen ton, mogen niet onderschat worden en hebben schade geleden. Daarbij kregen niet alleen appels klappen; ook zomerfruit, zoals bessen en pruimen, is zwaar getroffen door de late nachtvorst”, vervolgt Derwael.
De schade door de winterprik betekent misschien goed nieuws voor de Belgische appeltelers. Een verminderd aanbod zou immers de prijs kunnen stuwen. Derwael: "We mogen ervan uitgaan dat er minstens twee miljoen ton uit de Europese appelproductie wegvalt. Daarmee zakken we onder de consumptiegrens van tien miljoen ton. In 1991 zagen we een gelijkaardige situatie, met een productie rond negen miljoen ton. Toen leidde een tekort van ongeveer twee miljoen ton tot een verdubbeling van de prijzen, zelfs voor het oude product van een jaar eerder. Het is voor hen natuurlijk erg vervelend, maar het gezegde luidt niet voor niets: 'De een zijn dood is de ander zijn brood'."
"Te veel onzekerheden op gegronde schattingen te kunnen maken"
Het nieuws over de schadelijke winterprik in Oost-Europa heeft ook de coöperatieve groente- en fruitveiling BelOrta bereikt. “Wij hebben het gehoord, maar het is nog veel te vroeg om gerichte schattingen te kunnen maken. De bladeren zijn groter dan de vruchten, waardoor je moeilijk kunt zien of de vruchten schade hebben geleden”, vertelt Kris Jans, directeur fruit bij BelOrta.
Jans erkent dat een vermindering van de Oost-Europese teelt de prijsvorming, die de voorbije jaren vaker onder druk stond, ten goede kan komen. “Maar een betere prijsvorming door de miserie van een ander is geen structurele oplossing. Daarbij zou het kunnen dat het aanbod uit Turkije dit jaar groter zal zijn”, vervolgt Jans.
Minder consumptie: rooien enige oplossing
De enige structurele oplossing is volgens hem een vermindering van het appelareaal in Europa. “De consumptie van appelen loopt al jaren terug.” Dat heeft volgens hem te maken met het aanbod van alternatieve vruchten. “Toen ik klein was, had je appelen, bananen en appelsienen. Nu is er een enorm breed assortiment aan hard- en zachtfruit”, vertelt hij. De voorbije jaren is het appelareaal in Vlaanderen al sterk teruggelopen en zijn veel telers overgestapt naar peren. Voor de perenteelt weegt een eventuele productie-uitval in Polen minder zwaar, omdat de teelt er minder groot is.
Tegenvallende oogstprognoses zouden ook de huidige markt kunnen beïnvloeden. Jans liet eerder dit jaar weten dat de appelprijzen onder druk stonden door de hoge producties van vorig seizoen. In mei is de situatie nog niet veel verbeterd. "Er is nog altijd behoorlijk wat voorraad beschikbaar. Dat zorgt voor behoorlijke druk op de huidige markt. Die grotere voorraden wegen op de markt en houden de prijzen te laag. Ik verwacht ook dat bij de start van het nieuwe seizoen de markt niet schoon zal zijn, maar hoe hard het ook is: de nieuw ontstane situatie in Oost-Europa kan verlichting brengen”, aldus Derwael.
