Ophef over miljoenen euro's aan EU-landbouwsubsidies die naar Verenigde Arabische Emiraten gaan
nieuwsDe koninklijke familie van de Verenigde Arabische Emiraten heeft de afgelopen jaren tientallen miljoenen euro’s aan Europese landbouwsubsidies ontvangen. Die subsidies waren bestemd voor boerderijen in Italië, Spanje en Roemenië die in handen zijn van de koninklijke familie en een staatsfonds. De Europese Commissie zegt “nota te nemen” van dit nieuws en wijst op haar voorstel om in de toekomst met een plafond van 100.000 euro per jaar en per bedrijf te werken.
Het nieuws werd aan het licht gebracht door het journalistieke collectief DeSmog dat samenwerkte met het Spaanse El Diario en het Roemeense G4Media. Samen onderzochten ze de gegevens van duizenden begunstigden aan Europese landbouwsubsidies tussen 2019 en 2024. Ze vonden 110 betalingen met een totale waarde van ruim 71 miljoen euro die bestemd waren voor een netwerk van bedrijven die gecontroleerd worden door de koninklijke familie en een van de staatsfondsen van de Emiraten.
Luzerne als veevoeder voor golfstaten
Het gaat om boerderijen in Italië, Spanje en Roemenië. Ze produceren vooral luzerne dat als veevoeder wordt uitgevoerd naar de Golf. De grootste begunstigde was Agricost uit Roemenië, een immens bedrijf dat over 57.000 hectare gronden beschikt, zowat vijf keer de oppervlakte van Parijs. Daarmee is het zowat het grootste landbouwbedrijf van Europa. Agricost ontving in 2024 alleen al 10,5 miljoen euro aan subsidies, meer dan 1.600 keer zoveel als het bedrag dat de gemiddelde Europese boerderij ontvangt.
De koninklijke familie van president Mohammed bin Zayed Al Nahyan beschikt dankzij de olie-inkomsten over één van de grootste fortuinen ter wereld. Het geschatte vermogen zou ruim 320 miljard dollar bedragen. De familie en de betrokken bedrijven wensten volgens DeSmog niet te reageren op het onderzoek.
Bekend systeemprobleem
Volgens nieuwswebsite Foodlog klinkt dit nieuws spectaculair, maar is het dat in feite niet. Het gaat om de uitwas van een bekend systeemprobleem, klinkt het. Wie in Europa veel grond bezit of beheert, krijgt veel geld uit het Gemeenschappelijk Landbouwbeleid (GLB). Foodlog verwijst daarbij naar cijfers die nieuwsagentschap Reuters eind vorig jaar bekendmaakte. Daaruit bleek dat een vijfde van de grondeigenaars in Europa vier vijfde van de subsidies krijgt. Er is intussen al werk gemaakt van een iets gelijkere verdeling van de directe betalingen, maar al bij al blijft die beperkt.
Foodlog zegt dat dit aantoont dat, naarmate landbouwbedrijven groter worden en rijke buitenlandse partijen Europese landbouwgrond opkopen, het risico ook toeneemt dat het geld terechtkomt bij spelers waarvoor het nooit bedoeld was. “Dit nieuws legt bloot dat de Europese hectaresteun in een tijd van globaliserend grondbezit vooral aantrekkelijk is voor grote beleggers. Wie dat niet wil, moet het GLB minder aan grond en meer aan landbouwers, arbeid en publieke prestaties koppelen”, aldus Foodlog.
Steun beter richten en begrenzen?
De Europese Commissie heeft laten weten dat het contact zal opnemen met de betrokken lidstaten. “Het is belangrijk te beklemtonen dat het Gemeenschappelijk Landbouwbeleid onder gedeeld beheer valt, wat betekent dat de Commissie niet tussenkomt in de uitbetaling van subsidies aan de eindbegunstigden", zo stipte een woordvoerster aan. Die verantwoordelijkheid komt de lidstaten toe. "Om die reden beschikt de Commissie niet over de namen van de begunstigden, noch over die van de eigenaren van de juridische entiteiten die steun ontvangen in het kader van het gemeenschappelijk landbouwbeleid", voegde ze toe.
De Commissie erkent ook dat de steun "beter gericht" moet worden "op degenen die deze het hardst nodig hebben", aldus de woordvoerster. Ze wees erop dat de Commissie, in het kader van de meerjarenbegroting van 2028 tot 2034, voorstelt om de inkomenssteun in te korten naarmate de omvang van het bedrijf toeneemt, met een plafond van 100.000 euro per jaar en per bedrijf. Maar dat stuit op verzet van onder meer landbouworganisaties en leden van het Europees Parlement.
Bron: Eigen berichtgeving / Foodlog / Belga
