"Neem voedselprijzen op in berekening kerninflatie"

Volgens het Internationaal Monetair Fonds (IMF) worden de gevolgen van voedselprijsstijgingen door centrale banken en beleidsmakers onderschat. Inflatie in voedselprijzen is volgens een recent rapport vaak hoger en hardnekkiger dan inflatie in andere categorieën. Bovendien vertaalt het zich in andere prijsstijgingen. Door dit niet mee te rekenen, regeren landen op basis van incorrecte inflatietrends.

Econoom James P. Walsch heeft in naam van IMF een rapport geschreven over de gevolgen van voedselprijsstijgingen en het belang van opname van deze prijsstijgingen bij de berekening van de kerninflatie, gebruikt door centrale banken en beleidsmakers. Voedsel- en energieprijzen worden hierbij immers meestal uitgesloten omdat economen ervan uitgaan dat ze te sterk fluctueren en daardoor geen goed beeld geven van de algemene inflatietrend.

Dit heeft tot gevolg dat centrale banken pas de rente verhogen wanneer de kerninflatie een bepaalde hoogte bereikt, terwijl niet ingegrepen wordt bij stijgende voedselprijzen. Nochtans kunnen voedselprijsstijgingen volgens Walsch grote gevolgen hebben op de verdere evolutie van inflatie in het algemeen en prijsstijgingen in andere productcategorieën. De IMF-econoom baseert zich in het rapport op wetenschappelijke studies tussen 2003 en 2007.

Een eerste argument dat IMF aanhaalt, is de conclusie uit verschillende onderzoeken dat voedselprijzen over het algemeen sterker stijgen dan de prijzen van andere productcategorieën. Hierdoor zal een inflatie-index die geen rekening houdt met voedselprijzen, een onderschatting opleveren van de inflatie zoals huishoudens die ervaren. Dit probleem stelt zich voornamelijk in ontwikkelingslanden omdat voedselprijzen daar het meeste stijgen in vergelijking met andere prijzen.

Als tweede argument duidt Walsch op studies die bewijzen dat prijsstijgingen van voedsel meestal hardnekkig zijn, meer zelfs dan het geval is voor inflatie in andere productcategorieën. Pieken in voedselprijzen verdwijnen met andere woorden niet meteen, waardoor het gevolg van voorgaand argument nog versterkt wordt. Ook dit is vooral problematisch voor ontwikkelingslanden omdat voedsel daar een groter deel uitmaakt van het totale uitgavebudget.

Tenslotte stelt IMF dat voedselprijsstijgingen zich vertalen in inflatie van andere productcategorieën. In rijke landen wordt een voedselprijsstijging van 1 procent gemiddeld vertaald in een prijsstijging van andere categorieën met 0,15 procent. In ontwikkelingslanden is dit verband opnieuw groter: wanneer voedsel 1 procent duurder wordt, volgen de prijzen van andere categorieën gemiddeld met een stijging van 0,3 procent.

Dit alles heeft tot gevolg dat inflatie-indexen die voedselprijzen uitsluiten, zeker in ontwikkelingslanden, leiden tot een incorrecte inschatting van inflatietrends op middellange termijn. IMF roept centrale banken en beleidsmakers daarom op om zich bewust te zijn van de gevolgen van voedselprijsstijgingen. “In sommige gevallen zullen ze zelfs moeten ingrijpen met sterkere beleidsmaatregelen, hoewel dit sterk afhankelijk is van de specifieke situatie waarin dat land zich bevindt”, besluit het rapport.

Meer info: lees het rapport 'Reconsidering the Role of Food Prices in Inflation'