Brouns geeft groen licht voor Ventilusproject, lokale besturen gaan in beroep
nieuwsVlaams minister van Omgeving Jo Brouns (cd&v) heeft een omgevingsvergunning verleend voor de vijf verschillende onderdelen van het Ventilusproject in West-Vlaanderen. Netwerkbeheerder Elia krijgt daarmee groen licht om de werken op het terrein aan te vatten. Elia krijgt volgens de minister "strikte voorwaarden" opgelegd om het project te realiseren "met respect voor de omgeving." Natuurorganisaties reageren tevreden, maar diverse lokale besturen geven aan dat ze de vergunning zullen aanvechten.
Het veelbesproken Ventilusproject gaat over de nieuwe hoogspanningslijn die de elektriciteit van de nieuwe windmolenparken op zee naar het binnenland moet brengen. De lijn loopt van Zeebrugge tot Avelgem. In 2023 verleende de Vlaamse regering al groen licht voor het Gewestelijk Ruimtelijk Uitvoeringsplan (GRUP) dat de basis vormt voor de vergunningsaanvraag. Maar ook daartegen loopt een procedure bij de Raad van State.
De vergunningen hebben betrekking op het ondergrondse kabeltracé van Zeebrugge tot Brugge (Gezelle), de uitbreiding van de hoogspanningsstations Gezelle en Izegem, de verbinding Gezelle–Izegem (bovengronds en ondergronds) en de versterking van de bestaande lijn Izegem–Avelgem.
Lokale besturen in beroep
Burgemeesters van de West-Vlaamse gemeenten, waar de nieuwe bovengrondse lijn wordt gebouwd, zullen in beroep gaan tegen de pas verleende omgevingsvergunning. Dat is onder meer het geval in Lendelede, dat het zwaarst wordt geïmpacteerd door dit project. "We hebben altijd gezegd in beroep te zullen gaan als de omgevingsvergunning er komt, en dat zullen we ook doen", zegt burgemeester Carine Dewaele (cd&v). "De elektriciteit van de windparken op zee is inderdaad broodnodig, maar we zijn het niet eens met de wijze waarop dat zal gebeuren. Wij willen een ondergrondse lijn. Dat is mogelijk via gelijkstroom.”
Ook het bestuur van Ardooie zal beroep aantekenen. Burgemeester Véronique Buyck (lokale partij Groep 82, red.) zegt de toekenning door Brouns te betreuren. "We gaan kijken hoe we de omgevingsvergunning kunnen schorsen in afwachting van een definitieve uitspraak door de Raad van State", zegt de burgemeester.
Compensaties voor bedrijven?
Burgemeester van Ledegem Bart Dochy (cd&v) zegt dat zijn gemeente eveneens in beroep gaat. “De minister heeft een aantal extra voorwaarden gesuggereerd die door de Omgevingscommissie zijn meegenomen, maar onze bekommernis blijft voor de bedrijven in de omgeving van de aan te leggen lijn, omdat er geen bindende afspraken zijn gemaakt met betrekking tot hun vergoeding. Voor woningen wel.”
Minister Brouns meldt wel dat het voor bedrijven de bedoeling is om deze zomer een compensatiekader uit te werken in overleg met de ondernemersorganisaties. "Mensen die hinder ondervinden van Ventilus moeten hier op een eerlijke en correcte manier worden gecompenseerd, ook daar zijn duidelijke engagementen genomen", zegt minister Brouns.
"Teleurgesteld"
Ook de gezondheid van lokale inwoners baart de burgemeesters zorgen. Zo vindt Dochy dat er niet alleen bij bestaande lijnen, maar ook bij dit project een monitoringsnetwerk actief zou moeten zijn om te bepalen waar de 0,4 microtesla-zone zich bevindt. Dat is een perimeter langs de hoogspanningslijn waar de jaargemiddelde blootstelling aan magnetische velden 0,4 microtesla bedraagt. “Indien die hoger ligt, is dat een zone waar je beter niet permanent verblijft.”
Bovenal zegt Dochy “teleurgesteld” te zijn in Elia. “Men is niet bereid om duurzame elektriciteit op een duurzame manier aan te landen en blijft kiezen voor deze oude technologie van wisselstroom-aanlanding. Ik begrijp wel dat, vanuit hun op kortzichtigheid gebaseerd perspectief, Elia de kring wil sluiten in België. Boucle-Du-Hainout, de verbinding tussen Avelgem en Courcelles moet er ook nog komen en daar lopen procedures tegen in Wallonië.”
Men is niet bereid om duurzame elektriciteit op een duurzame manier aan te landen
Bovendien wijst Dochy erop dat er vandaag nogal wat problemen zijn met netcongestie. “Bij Fluvius zegt men dat dit vooral te maken heeft met het feit dat Elia niet is voorbereid op de transformatie van het hoogspanningsnet naar het middenspanningsnet. Dus ook daar bewijst men dat men niet op lange termijn kan denken, en dat is bijzonder spijtig.”
Of minister Brouns de vergunning had moeten weigeren? “Ik denk dat de minister in een niet-evidente positie zit”, zegt Dochy, die stelt dat men hoe dan ook de procedures bij de Raad van State moet afwachten, alsook de komende procedures bij de Raad voor Vergunningsbetwisting.
Vlaams volksvertegenwoordiger Immanuel De Reuse (Vlaams Belang) wijst erop dat "Als het GRUP vernietigd wordt, dreigt dit dossier volledig te ontsporen. Dit is een schoolvoorbeeld van hoe men politieke snelheid verkiest boven rechtszekerheid."
"Rekening gehouden met bezwaren"
Niet enkel de politieke niveaus kijken argwanend naar het project. Eind 2025 liepen er na een eerste openbaar onderzoek meer dan 2.500 reacties binnen van ongeruste West-Vlaamse burgers. Op basis daarvan voerde Elia al een aantal aanpassingen door. De burgers konden zich opnieuw uitspreken over die aanpassingen, waarna er nog een 500-tal reacties volgden.
Volgens minister Brouns zijn die opmerkingen en bezwaren zorgvuldig geanalyseerd en is het project ook aangepast. Zo zijn er extra voorwaarden opgenomen, die gaan van het aanleggen van groenbuffers tot het herstel van terreinen na werken. Bedoeling is ook om de hinder tijdens de werken zoveel mogelijk te beperken, zowel voor omwonenden als voor de landbouw en het verkeer. Er komt ook een klachtenregister.
"Met deze beslissing bieden we duidelijkheid en maken we vooruitgang mogelijk", stelt de minister tot slot. "De geopolitieke situatie toont vandaag eens te meer aan hoe belangrijk dergelijke strategische investeringen in het elektriciteitsnet zijn. We leggen Elia strikte voorwaarden op om dit project te realiseren met respect voor de omgeving. We zullen zeer nauw opvolgen dat al deze verplichtingen ook worden nageleefd", besluit Brouns.
Bond Beter Leefmilieu reageert tevreden op de beslissing van Brouns. "De vergunning voor Ventilus is een belangrijke en noodzakelijke stap om offshore windenergie van de Noordzee tot bij gezinnen en bedrijven te brengen", meldt algemeen directeur Benjamin Clarysse in een persbericht. "Zonder deze verbinding, blijft ons enorm potentieel aan hernieuwbare energie steken op zee. Tegelijk versterkt Ventilus het West-Vlaamse net en maakt het de verdere elektrificatie van onze economie mogelijk. Bond Beter Leefmilieu en de natuurverenigingen werden vanaf de start betrokken bij het uittekenen van het tracé, dat maximaal kiest voor bundeling met autostrades. Dat is beter dan dwars door de open ruimte te gaan."
Bron: Belga, eigen berichtgeving