Felle discussie in Vlaams Parlement rond voorstel Brouns om Europese milieuregels te herzien
nieuwsDe non-paper die Vlaams minister van Omgeving en Landbouw Jo Brouns (cd&v) schreef met voorstellen om de Europese milieuregels te versoepelen, heeft nu ook voor een flinke discussie gezorgd in de plenaire zitting van het Vlaams Parlement. De minister verdedigde zijn nota met vuur. “Dit betekent niet dat we de doelstellingen gaan laten varen. Maar als de regels niet doen wat ze moeten doen en de slinger doorslaat, dan moeten wij onze politieke verantwoordelijkheid nemen”, stelde hij.
Maandag schreef de krant De Standaard over een “nieuwe demarche” van minister Brouns om de milieurichtlijnen te versoepelen. In de krant reageerden ook coalitiepartners Vooruit en N-VA op deze zogenaamde non-paper. Zij waren niet te spreken over zijn aanpak en stelden dat in het regeerakkoord niets staat over de ontmanteling van het milieu- en natuurbeleid.
Kritiek én steun van oppostie
Tijdens de actuele vragen in de plenaire zitting van het Vlaams Parlement mocht Brouns meteen tekst en uitleg geven bij zijn non-paper. Al kwam er ook steun en opvallend, die kwam niet van de coalitiepartners. Twee van de vier oppositiepartijen juichten het initiatief van de minister toe. “Toen ik hoorde van uw nota, dacht ik: eindelijk gaan we iets doen aan dat moeras van vergunningen en eindelijk gaan we verder dan louter een aankondigingspolitiek”, sprak Lydia Peeters van Anders. Ze was dan ook bijzonder ontgoocheld dat de nota geen steun kreeg van de rest van de coalitie.
Ook Vlaams Belang toont zich tevreden met de non-paper van Brouns. “U maakt in uw nota de juiste analyse. De Europese milieuregels leiden inderdaad tot disproportionele economische en maatschappelijke kosten, met beperkte meerwaarde voor het leefmilieu. Dat zeggen wij al jaren, maar wij zijn steeds weggezet als klimaatontkenners. Wij zijn blij dat u erkent dat deze regels niet doen wat ze moeten, maar u en alle andere partijen hier hebben ze wel mee gemaakt”, zo sprak Chris Janssens.
Telkens gebeurt hetzelfde: grote vervuilers bespelen zwakke politici en breken mee het milieubeleid af
De twee andere oppositiepartijen schuwden de kritiek niet. Mieke Schauvliege van Groen vindt het onbegrijpelijk dat de minister naar Europa trekt “om de gezondheid van de Vlaming te ondergraven in plaats van te zoeken naar oplossingen om de gezondheid van de Vlaming te garanderen”. Telkens gebeurt volgens haar hetzelfde: “Grote vervuilers bespelen zwakke politici en breken mee het milieubeleid af.” Ook Debby Burssens van PVDA reageerde fors. “We hebben te veel PFAS in de bodem en het water, we hebben teveel stikstof in de lucht en te veel mest in het water en u wil de regels versoepelen? Ik vind dit een minister van leefmilieu onwaardig.”
Frontale aanval op Europees milieubeleid?
Stijn De Roo (cd&v) steunde zijn minister. “Vlaanderen is een zeer dichtbevolkte regio en het is zeer moeilijk om doelstellingen op vlak van economie en ecologie met elkaar te verzoenen. Vlaanderen is vijf keer dichter bevolkt dan het Europese gemiddelde en groeit vijf keer sneller dan dat gemiddelde. Dat we aan Europa gaan vragen dat we de doelstellingen kunnen uitvoeren op maat van onze regio is dan ook niet meer dan logisch, en daar staan we met cd&v volledig achter. De doelstellingen op zich stellen we niet in vraag, maar wel over de manier waarop we die doelstellingen moeten behalen”, sprak hij.
Rechtszekerheid is geen luxe, maar een basisvoorwaarde voor de welvaart in Vlaanderen
Het was vooral de forse kritiek uit de eigen coalitie die in het oog sprong. Vooruit-parlementslid Kris Verduyckt noemde de nota die naar het Europees Parlement werd gestuurd “een frontale aanval op het Europese milieubeleid. In de woorden van Brouns die hij eerder uitsprak in de Commissie Leefmilieu zag hij “een middelvinger naar een gezonde leefomgeving”.
Pleidooi voor herijking niet voor loslaten
De minister wees erop dat pleiten voor een herijking van Europese regels niet gelijkstaat aan pleiten tegen natuur, tegen de milieubescherming of tegen de gezondheid. “Integendeel, dat is pleiten voor een bescherming die werkt op het terrein. Exact daar knelt het schoentje”, stelde hij. Het is volgens hem geenszins de bedoeling om de Europese doelstellingen te laten varen. “Die staan niet ter discussie en Vlaanderen is zelfs heel ambitieus. Voor de uitfasering van PFAS zijn we bijvoorbeeld voorloper. Maar ambities zonder uitvoerbaarheid leiden tot stilstand en dat is precies wat we op het terrein opmerken.”
Brouns stelt vast dat ondernemers willen investeren en verduurzamen. “Maar telkens opnieuw botsen ze op goedbedoelde regels die in de praktijk niet blijken te werken. En vaak zijn dat regels die voortvloeien uit al die Europese richtlijnen. Het is onze politieke verantwoordelijkheid om de regels beter te maken, te zorgen dat ze de bescherming die ze beogen kunnen waarmaken op het terrein.” Volgens de minister moet Vlaanderen weg uit het moeras van eindeloze procedures die aangespannen worden tegen vergunningen. “Rechtszekerheid is geen luxe, maar een basisvoorwaarde voor de welvaart in Vlaanderen”, benadrukte hij.
Regeerakkoord als leidraad
N-VA reageerde initieel niet, maar Sanne Van Looy nam dan toch het woord om haar partij te verdedigen, die door de andere sprekers op de korrel werd genomen. Zij noemde de cd&v-nota ‘Input from Flanders’ op zich niet verkeerd, maar ze wees er wel op dat wat telt, het regeerakkoord is. “Meneer de minister, wij verwachten dat u dat met opgeheven hoofd in Europa zal verdedigen”, aldus Van Looy. Zij herhaalde ook nog eens wat er in dat regeerakkoord staat: “Dat we gaan voor meer natuur, voor gezonder water en ook voor een vlottere vergunningverlening. En ja, dat mag met meer flexibiliteit, maar dat betekent niet dat wij ons milieubeleid overboord gooien.”
Brouns antwoordde geruststellend op de vraag om het regeerakkoord te volgen. “Geen zorgen, collega’s, ik ben van plan om mij te houden aan het regeerakkoord. Maar vergeet niet, in dat regeerakkoord staat ook dat we met zijn allen hebben afgesproken om een impactanalyse te voorzien van al deze Europese regels op onze competitiviteit en vergunningverlening. Maar dat kan hand in hand gaan met de milieudoelen die gesteld zijn”, benadrukte hij.
De minister gaf ook een voorbeeld om het concreet te maken. “Vandaag kunnen scholen niet gebouwd worden omdat er bij de bemaling grondwater met PFAS wordt opgepompt, want overal in Europa zit PFAS in de bodem. Maar wat doen wij? Wij zuiveren dat water, tot wel tien keer. Dan gaat dat gezuiverde grondwater wat verderop in de waterloop. Maar wat zegt Europa? Dat kan niet, want dat is een nieuwe vervuiling. Dus water dat wordt opgepompt met 500 microgram PFAS, mag verderop met 50 microgram van Europa niet in de waterloop, terwijl het een significante verbetering van de waterkwaliteit is. Exact dit is wat ik in Europa wil gaan doen, het herijken van de regels”, aldus Brouns. Hij haalde ook nog het voorbeeld van renure aan en de moeilijke weg om dat te laten erkennen door Europa door de Nitraatrichtlijn aan te passen, terwijl het de landbouw wel meer circulair maakt.