Methaan- en stikstofregels botsen en blokkeren onnodig extra verduurzaming
nieuwsVeehouders die stikstof willen reduceren via beweiding en tegelijk methaan willen verminderen met het voederadditief Bovaer, botsen op een regelconflict. Beide maatregelen zijn in de huidige regelgeving niet combineerbaar. Nochtans toont een studie van het Instituut voor Landbouw-, Visserij- en Voedingsonderzoek (ILVO) aan dat het ene het andere niet hoeft uit te sluiten. Sterker nog, samen zorgen ze zelfs voor een groter effect op de methaanreductie.
Voor melkveehouders kan beweiding een haalbare maatregel zijn om de uitstoot van ammoniak te verlagen, en zich zo in regel te stellen met de stikstofwetgeving. Maar naast de doelstellingen opgenomen in het Stikstofdecreet worden rundveehouders ook geconfronteerd met de doelen van het Convenant Enterische Emissies (CEER). In dit convenant is afgesproken om tegen 2030 de enterische emissies van methaan (CH4) door rundvee met 14 procent te verminderen ten opzichte van de emissie in 2005. ILVO onderzocht of beweiding ook op dit vlak een bijdrage kan leveren.
Beweiding biedt rundveehouders perspectief om zowel ammoniak- als methaanemissies te reduceren
Dat onderzoek leert dat beweiding een verlagend effect heeft op de methaanuitstoot. “Begrazen leidde tot een reductie van de absolute methaanuitstoot met 14 procent per koe per dag”, aldus Matthieu Frijlink, coördinator Rundveeloket bij ILVO. Beweiding kan rundveehouders dus helpen om zowel de doelstellingen in het kader van de stikstof- als de CEER-regelgeving te halen.
Al benadrukt Frijlink wel dat een nauwgezette opvolging van het grasland- en stalmanagement absoluut noodzakelijk is om de melkproductie en de voederopname op peil te houden bij beweiding.
Wanneer de methaanuitstoot wordt bekeken per kilogram vet- en eiwitgecorrigeerde melk (FPCM), toont het ILVO-onderzoek enkel een significante daling bij koeien in midden- of eindlactatie, en dan alleen wanneer beweiding werd gecombineerd met extra kuilmaïs in het stalrantsoen. “De melkproductie lag in ons onderzoek mogelijk lager als gevolg van de variërende graskwaliteit en beschikbaarheid. Het onderzoek werd uitgevoerd in twee droge en warme jaren waardoor het verse gras niet altijd optimaal was. Maar dit is ook inherent aan beweiden. In de praktijk zullen melkveehouders dit ook meemaken”, aldus Frijlink.
Nieuwe regels maken AER-maatregelen werkbaarder voor rundveehouders
14 november 2025Beweiden botst met Bovaer
In een andere proef werd in 2023 in de ILVO-proefstal ook de combinatie beweiding en het additief Bovaer onderzocht. Daaruit bleek dat Bovaer de methaanuitstoot fors verlaagde. Bij koeien die op stal bleven, daalde de methaanuitstoot met 25 procent per koe en met 26 procent per kilogram FPCM. In combinatie met beweiding zorgde Bovaer voor een extra verlaging van de methaanuitstoot tot 34 procent per koe en tot 29 procent per kilogram FPCM. Ook werd in deze proef de methaanuitstoot van beweide koeien, zonder Bovaer, onderzocht. "Het leverde in deze proef een verlaging op van acht procent per koe en geen verlaging per kg FPCM", duidt Frijlink.
Door het voederadditief te combineren met beweiding kan een landbouwer dus extra duurzaam werken. Zij het niet dat deze maatregelen met elkaar botsen vandaag. De PAS-maatregel voor beweiding vereist namelijk dat de toegang tot de stal wordt afgesloten. De ammoniakreductie in de stal treedt immers maar op wanneer er geen dieren aanwezig zijn.
Het additief Bovaer is als reductiemaatregel voor methaanemissie evenwel (voorlopig) enkel erkend als koeien continu toegang hebben tot het voeder waarin het additief in verwerkt is. “Maar ons onderzoek toont aan dat het effect van Bovaer niet negatief wordt beïnvloed wanneer koeien zes uur in de weide staan, en dus niet voortdurend toegang hebben tot het stalrantsoen”, duidt Frijlink. “Dit onderzoek kan dus het pad effenen om beweiding als maatregel te erkennen zowel voor reductie van ammoniak- als van methaanemissie”
