Melkveehouders beginnen niet goed aan het nieuwe jaar

Met het einde van de melkquota in zicht heeft Boer&Tuinder het over 2015 in termen van ‘een historisch jaar voor de zuivelsector’. Het laatste quotumjaar belooft pijnlijk te worden voor melkveehouders die hun individueel quotum overschrijden. Begin december was de overproductie opgelopen tot ruim 100 miljoen liter, wat overeenstemt met de melkproductie van tien leveringsdagen in België. De superheffing (boete voor overproductie, nvdr.) lijkt onvermijdelijk, aldus Boerenbond. Ondertussen blijven de zuivelprijzen dalen, wat voor ongerustheid zorgt. Net zoals in 2009 stokt de productie niet ondanks dalende prijzen. Daardoor laat een nieuw marktevenwicht nog langer op zich wachten. Interventie kan dat niet verhelpen omdat Europa erg lage drempelprijzen hanteert voor zijn opkoopregeling.

Nu de melkprijzen al enige tijd aan het dalen zijn, zal het uitbetaalde melkgeld op bedrijven met overproductie de komende maanden niet volstaan om het bedrag van de superheffing te compenseren. Bij steeds meer melkveehouders zal de komende maanden een voorschot op de superheffing ingehouden worden. Daarom schrijft Boerenbond in zijn ledenblad dat er de eerste maanden van 2015 een moeilijke periode aankomt op veel Vlaamse melkveebedrijven.

Vooral in landen die sterk afhankelijk zijn van export, zoals België, staan de zuivelprijzen zwaar onder druk sinds de Russische handelsboycot. De gemiddelde prijsnoteringen in Europa daalden 30 procent voor magere melkpoeder, 21 procent voor volle melkpoeder en 13 procent voor boter. Het ziet er dus naar uit dat 2015 een minder goed jaar wordt dan 2014. Dat was achteraf beschouwd geen kwaad jaar: de dreigende superheffing kon nipt afgewend worden en de melkprijzen waren in de eerste jaarhelft goed.

Ondertussen laten de zuivelprijzen het al enkele maanden afweten. “Voor heel wat melkveehouders blijft het wennen aan de schommelende melkprijzen”, besluit Boerenbond. “Het is alleszins duidelijk dat ook na de afschaffing van de melkquota goede en minder goede jaren elkaar zullen afwisselen. Het is een uitdaging om de bedrijfsvoering en groeiplannen daarop af te stemmen.” De Europese opkoopregeling biedt geen soelaas omdat de drempelprijzen voor de opening van interventie erg laag zijn. Te laag volgens Boerenbond, omdat er geen rekening gehouden wordt met de fors gestegen productiekosten op melkveebedrijven.

De lage interventieprijzen werden in de commissie Landbouw van het Vlaams Parlement ook op de korrel genomen door minister Joke Schauvliege. Van een vangnet is volgens haar geen sprake omdat de interventieprijzen zo laag zijn dat er werkelijk sprake is van een crisis als de interventieprijzen bereikt worden. Als alternatief voor een vaste interventieprijs ijvert Schauvliege voor een interventiemechanisme op basis van de marge. Haar reactie volgde op een vraag van Vlaams volksvertegenwoordiger Jos De Meyer (CD&V) over het Europese vangnet in crisistijd. Schauvliege liet De Meyer nog weten dat het nu, net als in 2009, een trend is dat de productie verder groeit bij dalende prijzen. Daardoor blijft een marktevenwicht nog langer uit. Een verbetering van de prijzen wordt ten vroegste tegen de zomer van 2015 verwacht.