‘Koetoilet’ officieel erkend als emissiereducerende staltechniek
nieuwsDe lijst met ammoniakemissie-reducerende maatregelen voor melkveehouders wordt uitgebreid met een nieuwe innovatieve staltechniek: het CowToilet. Dit systeem stimuleert de natuurlijke plasreflex van koeien en vangt urine gescheiden op. De techniek realiseert een emissiereductie van 35 procent en is voortaan officieel erkend als AER-maatregel voor melk- en kalfkoeien ouder dan twee jaar.
Het CowToilet kan een aanzienlijk deel van de dagelijkse urineproductie van melkkoeien opvangen voordat die in contact komt met de stalvloer of met mest in de mestkelder. Daardoor wordt de vorming van ammoniak al bij de bron voorkomen. Dankzij de erkenning krijgen melkveehouders er een bijkomende, juridisch verankerde optie bij om hun ammoniakuitstoot te beperken.
Plasreflex door perineummassage
Het systeem combineert een krachtvoerbox met een urinoir dat ervoor zorgt dat de koe ter plaatse plast. Een lokmiddel, zoals krachtvoer, moedigt de dieren aan om het urineopvangstation vrijwillig te bezoeken. Zodra de koe in de box staat, wordt de natuurlijke plasreflex gestimuleerd. “Door een zachte mechanische perineummassage gaat de koe spontaan plassen”, zegt de Nederlandse bedenker en producent Hanskamp. “Dat gebeurt via een geautomatiseerde op- en neergaande beweging die het huidgedeelte tussen de vulva en de uier aanraakt.”
De urine wordt vervolgens opgevangen en met behulp van een pomp naar een aparte, luchtdichte opslag gepompt. “Een melkkoe urineert gemiddeld 25 tot 30 liter per dag. Met de techniek kunnen we ongeveer tien liter per koe per dag opvangen”, aldus de producent. “Eén CowToilet heeft een capaciteit van 25 koeien en kost ongeveer 30.000 euro.” Door de snelle afvoer en de afgedekte opslag buiten de stal kan de ammoniakemissie vanuit de melkveestal aanzienlijk worden beperkt. Ammoniak ontstaat namelijk wanneer enzymen in mest het ureum in urine afbreken. Hoe minder urine in contact komt met mest, hoe lager de ammoniakuitstoot.
Europese toelating voor renure-meststoffen is formeel rond
15 januari 2026Urine als kunstmestvervanger
In Nederland werd het CowToilet al in 2025 erkend als emissiereducerende techniek. De opgevangen urine kan in de toekomst volgens Hanskamp ook dienen als kunstmestvervanger. “Daarmee past het systeem perfect binnen de ontwikkeling richting kringlooplandbouw”, klinkt het. “Door nutriënten slimmer te benutten en reststromen te valoriseren, zetten we een stap richting een meer circulaire melkveehouderij.”
De toelating om Renure als kunstmestvervanger te gebruiken is begin dit jaar definitief goedgekeurd op Europees niveau. Die regelgeving geldt echter enkel voor mest en niet voor urine. In Nederland loopt wel het project 'Reinventing Circular Dairy Farming', waarin het gebruik van koeienurine als kunstmestvervanger wordt onderzocht.
Derde uitbreiding van AER-lijst
Het CowToilet is al de derde uitbreiding van de Vlaamse AER-lijst in korte tijd. “Met deze innovatieve techniek geven we melkveehouders extra keuzevrijheid om maatregelen toe te passen die passen bij hun bedrijf”, zegt Vlaams minister van Landbouw en Omgeving Jo Brouns (cd&v).
“Het verbreden van het aanbod aan emissiereducerende technieken blijft een duidelijke ambitie. Onze landbouwers willen inspanningen leveren om te verduurzamen, maar hebben daarvoor nood aan rechtszekerheid en werkbare oplossingen.”
Eerder werden onder meer drijvende ballen op het mestoppervlak bij vleeskalveren, verlengde leegstand bij kalveren en de uitbreiding van beweiding — onder meer in potstallen — officieel erkend.
Bron: Eigen berichtgeving
Beeld: Hanskamp
