Import van fosfaaterts maakt landbouw in EU kwetsbaar

De landbouwsector in de Europese Unie is kwetsbaar omdat vrijwel alle fosfaaterts voor de productie van kunstmest moet worden ingevoerd uit China, Noord-Afrika en het Midden-Oosten. De afnemende kwaliteit van fosfaaterts is een tweede probleem, stelt het Den Haag Centrum voor Strategische Studies (HCSS) in het rapport 'Risks and Opportunities in the Global Phosphate Rock Market'.

Fosfaaterts is van groot belang voor de Europese landbouwsector en voedselzekerheid. Het is de voornaamste bron van fosfor, een essentieel element voor kunstmest. Zorgen over eventuele leveringsproblemen zijn volgens het HCSS reëel. China heeft exportbeperkingen doorgevoerd om zich de komende decennia te verzekeren van fosfaat. De politieke instabiliteit in de Arabische wereld leidde al tot een productieterugval in Tunesië en een exportstop in Syrië. Syrië wordt bovendien geteisterd door een burgeroorlog.

De afnemende kwaliteit van fosfaaterts is een tweede probleem, aldus de onderzoekers. Cadmium is bijvoorbeeld sterk aanwezig in het uit Marokko geïmporteerde fosfaaterts en komt door de inzet van kunstmest in de Europese bodem terecht, met schadelijke gevolgen voor mens en milieu, zo blijkt uit het rapport.

Dan volgen een aantal aanbevelingen die enerzijds gericht zijn op het verminderen van de importafhankelijkheid en anderzijds op het verkleinen van de risico's op leveringsonderbrekingen. Zo stellen de onderzoekers dat fosfaat efficiënter moet worden gebruikt door de landbouw en de chemie. Er moet een duurzame markt komen voor het opnieuw benutten van fosfor, met inbegrip van een nieuwe meststoffenverordening.

Tevens zou de EU naar Chinees voorbeeld voor haar grondstoffenbehoefte strategische partnerschappen moeten aangaan met individuele landen en technische expertise leveren in ruil voor leveringszekerheid en verduurzaming van de mijnbouw. De vrije handel in fosfaaterts moet bevorderd worden in multilaterale fora zoals de OESO en WTO.

Meer info: HCSS