Europese agro-exportwaarde gestegen terwijl die van de VS en China daalt

De EU is wereldwijd de grootste exporteur van agrovoedingsproducten. Bovendien is de EU de enige exporteur in de wereldwijde top vijf die de totale waarde van de export in de loop van het jaar heeft zien groeien. De EU wordt gevolgd door de VS, Brazilië, China en Canada.

De Europese agrovoedingssector kent dus ook een ruim handelsoverschot. Dat betekent dat het meer van deze goederen exporteert dan importeert. De export van agrovoedingsproducten steeg in 2025 tot 238,4 miljard euro, een stijging van één procent ten opzichte van 2024. De export was het hele jaar door sterk en overtrof in elke maand, behalve augustus en november, het niveau van 2024. De totale exportprijzen blijven hoog, met een piek begin 2025, waarna ze geleidelijk afvlakken. Gemiddeld bleven de exportprijzen stabiel ten opzichte van vorig jaar.

De belangrijkste bestemming voor agrovoedingsproducten buiten de EU, gaat richting het Verenigd Koninkrijk, een ex-lid. De export naar de VS en China daalde daarentegen. De export van agrovoedingsproducten vertegenwoordigde in 2025 negen procent van de totale EU-export (2.600 miljard euro), wat het strategische economische belang van de sector onderstreept.

Specifiek voor België kan men hieronder onze grootste export- (links) en importlanden raadplegen voor agrovoeding.

De Europese agrovoedingsproducten die we exporteren zijn zeer divers. Granen, zuivelproducten en wijn voerden de exportlijst aan. Hogere wereldprijzen zorgden voor een aanzienlijke stijging van de waarde van de export van cacaoproducten, koffie, chocolade en zuivel. Daarentegen daalde de waarde van de olijfolie-export als gevolg van lagere prijzen. Olijfolie komt dan ook van een ongeziene piek: uit gegevens van Eurostat blijkt dat de consumentenprijzen voor olijfolie tussen 2022 en 2024 met in totaal 78 procent zijn gestegen. Door betere oogsten in 2024 en 2025 zijn die nu weer getemperd. Verder zijn de exportvolumes van wijn en granen afgenomen.

Hogere prijzen verhogen de totale waarde van de invoer

Het is belangrijk om steeds het verschil tussen ‘exportwaarde’ en ‘exportvolumes’ indachtig te houden. Ook niet-Europese producten zijn duurder geworden. Wat maakt dat de invoerwaarde van vele producten is gestegen, hoewel er niet noodzakelijk een groter volume werd ingevoerd. De invoer van agrovoedingsproducten in de EU groeide en bereikte een recordbedrag van 188,6 miljard euro, een stijging met negen procent ten opzichte van 2024.

Dit is dus voornamelijk te wijten aan de stijgende invoerprijzen, die in de loop van het jaar gemiddeld met tien procent zijn gestegen. De invoer van agrovoedingsproducten vertegenwoordigde in 2025 7,5 procent van de totale EU-invoer, zo’n 2.500 miljard euro.

Onze meest geïmporteerde agrovoedingsproducten zijn zaken die de Europese landen niet of heel moeizaam kunnen telen. Zo staan er misschien wel koffieplanten in België, maar grootschalige koffieproductie gebeurt hier uiteraard niet. Koffie, thee, cacao en specerijen bleven in 2025 dus ook de meest geïmporteerde productcategorie door de EU. Dit verklaart meteen waarom de invoerwaarde zo gestegen is, want de prijzen van cacao en koffie hebben recordniveaus bereikt. Ook de prijzen voor geïmporteerd fruit en noten stegen.

Daarentegen daalden de importprijzen van oliehoudende zaden en eiwithoudende gewassen, net zoals de geïmporteerde volumes van granen. De herkomst van de EU-import bleef in 2025 goed gediversifieerd. De invoer uit Sub-Sahara Afrika, Canada, Vietnam en de VS nam toe, terwijl die uit Oekraïne daalde.

Overschot neemt af maar blijft sterk

Omdat onze totale invoerwaarde zo gestegen is, zien we ondanks de exportgroei toch een inkrimping van het overschot op de agrovoedingshandel van de EU. Het daalde tot 49,9 miljard euro, zo'n 13,3 miljard euro lager dan in 2024.

In een persbericht stelt de Europese Commissie dat de handel met partners met een vrijhandelsovereenkomst cruciaal blijft voor de prestaties. 61 procent van de EU-uitvoer van agrovoedingsproducten en 57 procent van de invoer gebeurden in 2025 via partners met een vrijhandelsovereenkomst. Dit toont “het essentiële karakter en het toenemende belang van deze overeenkomsten aan”, aldus de Commissie.