EU voorziet alvast 125 miljoen euro voor aanpak crisis

De Europese Commissie wil het aanbod van Europese groenten en fruit inperken, om zo te vermijden dat de prijzen zouden inklappen door de Russische boycot. De Commissie maakt 125 miljoen euro vrij om de groente- en fruittelers te vergoeden die tussen nu en eind november opteren voor het uit de markt nemen van producten voor gratis verdeling of voor het niet dan wel groen oogsten van gewassen. “Deze maatregelen lenigen de eerste nood op korte termijn, maar op langere termijn zijn andere maatregelen nodig om de markt te heroriënteren”, reageert Boerenbond.

De uitzonderlijke maatregelen "zullen het totale aanbod terugdringen van bepaalde soorten fruit en groenten op de Europese markt wanneer de prijsdruk in de komende maanden te groot wordt", verduidelijkt eurocommissaris Dacian Ciolos. Concreet gaat het om tomaten, wortelen, witte kool, paprika's, bloemkool, komkommers, augurken, aardappelen, appels, peren, rood fruit, tafeldruiven en kiwi's. "De markt voor deze producten is in volle oogst, voor de meeste zonder opslagmogelijkheden en een alternatieve afzetmarkt is niet meteen voorhanden", argumenteert de Commissie.

Het maatregelenpakket waarop de EU beroep doet, omvat zowel compensaties voor het oogsten van onrijpe gewassen of het niet oogsten van gewassen als het uit de markt nemen van producten met Europees geld om ze vervolgens gratis te verdelen. Voor Boerenbond is het cruciaal dat de optie ‘groen of niet oogsten’ voorzien is. “Zo worden de kosten voor oogsten en verkoopklaar maken, uitgespaard. Het in interventie nemen voor gratis verdeling is duurder en zorgt bovendien voor een verdringingseffect, waardoor de beoogde ondersteuning geringer dreigt uit te vallen. Maar voor sommige teelten is het het enige alternatief.” De denkpiste om product in opslag te nemen, is volgens Boerenbond geen goede keuze in een crisissituatie die zich lang zal laten voelen. “Er is geen uitstellen aan deze crisis, getuige de situatie in de varkenshouderij.”

Onder meer de Belgische landbouwbedrijven zullen als grotere leveranciers aan Rusland van de steun kunnen genieten, bevestigt men in Europese kringen. Daarnaast zullen vooral Polen, Litouwen en Nederland zicht krijgen op steun. Zodra de maatregelen geformaliseerd zijn, wellicht binnen enkele weken, zullen ze retroactief ingaan vanaf maandag 18 augustus. Op 5 september is een uitzonderlijke bijeenkomst gepland van de Europese landbouwministers, om de impact van het Russische invoerverbod opnieuw tegen het licht te houden.

“Te vrezen valt dat het voorziene budget van 125 miljoen euro ontoereikend zal zijn om het nodige effect te hebben”, laat Boerenbond nog weten in een eerste reactie. Dinsdag staaft de landbouworganisatie dit met de nodige berekeningen tijdens het overleg met minister-president Bourgeois en minister van Landbouw Schauvliege. Voorzitter Piet Vanthemsche vindt het wel belangrijk dat de tuinders nu weten waar ze aan toe zijn. Het doet er niet toe of ze nu lid zijn van een producentenorganisatie of niet. Vanthemsche vraagt Europa om alert te blijven want de crisis is door dit eerste pakket maatregelen niet opgelost. “Europa moet de komende periode de effecten van de maatregelen op de markt strikt opvolgen en bij onvoldoende impact meer doen.”