Droogte is (nog?) niet zo rampzalig als in 1976

Van april tot en met juni was het nagenoeg overal in Vlaanderen uitzonderlijk droog. Zo acuut als in het recordjaar 1976 was de situatie dit voorjaar niet. Het neerslagtekort werd deze zomer nog niet weggewerkt zodat we enkele langdurige buien of regendagen hard nodig hebben. “De buien die voorspeld worden, zijn niet genoeg. Er blijft dus gevaar voor extreme droogte”, waarschuwt Veerle Van Woensel (VMM) in Het Nieuwsblad. De Vlaamse Milieumaatschappij meet ook zeer lage grondwaterstanden en debieten in waterlopen. Ook de landbouwsector ondervindt hinder, al moet gezegd worden dat de graanopbrengst niet geleden heeft onder het neerslagtekort.

Het is (veel) droger dan normaal maar zo dramatisch als in 1976 is de droogte niet. Zo luidt kort samengevat een rapport van de Vlaamse Milieumaatschappij. Sinds februari-maart viel cumulatief gezien overal in Vlaanderen beduidend minder neerslag dan normaal. De weinige regen die we over ons heen kregen, viel goed verspreid in tijd en ruimte zodat geen van de maanden statistisch gezien abnormaal droog was. Het is maar door de optelsom van het neerslagtekort te maken dat grote delen van Vlaanderen als zeer droog tot extreem droog bestempeld kunnen worden.

Over het hele land hebben we liefst 199,8 liter water per vierkante meter nodig om de grond te verzadigen. Die hoeveelheid regen valt normaal gezien gemiddeld in bijna drie maanden tijd. Het neerslagtekort sinds 1 april varieert tussen 177,9 mm in het Oost-Vlaamse dorp Boekhoute en 221,9 mm in Herentals in de provincie Antwerpen. In Melsele, Waregem, Herentals en Overpelt worden tekorten gemeten die de hoogste zijn sinds de start van de metingen in 2004. “Het tekort volgt uit het verschil tussen de hoeveelheid regen die valt, en de hoeveelheid die zou moeten vallen om de vegetatie goed te laten groeien”, legt Veerle Van Woensel (VMM) in de krant uit. Dat verschil neemt toe naarmate het weinig of niet regent en er veel vocht verdampt omdat het warm is.

Begin augustus blijft de hydrologische toestand van het watersysteem droger tot veel droger dan normaal voor de tijd van het jaar. Tijdens de maand juli was de hoeveelheid neerslag globaal genomen normaal voor heel Vlaanderen maar het volstond niet om de droge situatie op lange termijn gevoelig te verbeteren. “Er blijft dus een verhoogd potentieel risico op droogte bestaan”, zo rapporteert VMM. De grondwaterstanden zijn over heel Vlaanderen gedaald tot lage en zeer lage grondwaterstanden voor de tijd van het jaar. In de Noorderkempen en het noorden van West- en Oost-Vlaanderen komen er bijna geen normale of hoge grondwaterstanden voor.

Hoewel de huidige situatie over een periode van drie maanden beschouwd (veel) droger dan normaal te noemen is, wijzen de statistieken uit dat de droogte in 1976 en 2011 nog harder toesloeg. Toen was er al vanaf april sprake van een extreem droge situatie, waar het de voorbije maanden nog geregeld regende, zij het steeds wat minder dan normaal. Ook het huidige neerslagtekort van 177,9 tot 221,9 mm is beduidend kleiner dan de hoogste waarde (285 mm) die in Ukkel in 1976 gemeten werd. Wel regende het in 1976 veel in juli en in 2011 veel in augustus, waardoor de huidige droge situatie vrij lang aanhoudt, maar globaal minder extreem is dan de droogtes van 1976 en 2011.

Meer info via Waterinfo.be, de portaalsite van de Vlaamse waterbeheerders.