Drone fotografeert de recente erosieproblemen in Riemst

In het zwaar door wateroverlast getroffen Riemst heeft een drone van de politie over de velden gevlogen om foto’s te maken van de afvoerkanalen van water en modder. “Zo weten we waar we best kunnen ingrijpen”, vertelt erosiecoördinator Karel Van Daele in Het Belang van Limburg. “Om water en modder bij zware en uitzonderlijke regenval op te vangen, hebben we de medewerking nodig van de landbouwers en eigenaars van de velden. De beelden van de drone kunnen hen overtuigen dat er ingrepen op en langs hun velden, zoals de aanleg van aarden dammen, nodig zijn.”

In Riemst deed de zondvloed van de voorbije dagen 600 ton slijk in het dorp terechtkomen. De gemeente startte de procedure op om de schade te laten erkennen als ramp. In Het Belang van Limburg denkt Karel Van Daele luidop na over oplossingen. Hij is in 12 Limburgse gemeenten aangesteld als erosiecoördinator om de problemen met afspoelend water en modder onder de loep te nemen. “Op relatief korte termijn kunnen aarden dammen soelaas bieden voor wolkbreuken”, vertelt Van Daele. "Alleen al in Vroenhoven denken we 10 aarden dammen nodig te hebben.” Hij verwijst naar Velm bij Sint-Truiden, dat vroeger bij elke wolkbreuk onder water liep. “Door de aanleg van dijken en bekkens zijn de problemen daar volledig van de baan.”

Andere maatregelen dringen zich tegelijkertijd op. "Als je alle ingrepen van de gemeente bekijkt, dan kunnen we in Riemst meer dan 150.000 kubieke meter water opvangen. Er zijn dus al zaken gebeurd, maar hier is het nodig om een tandje bij te steken.” Van Daele wil nog meer boeren overtuigen van het nut van andere teelttechnieken: niet ploegen maar de grond niet kerend bewerken. Onderaan akkers zijn meer grasbufferstroken nodig. Dat geldt volgens de erosiecoördinator ook voor aarden dammen en wachtbekkens. Om bijkomende schade te vermijden, werden meteen na de wolkbreuk van vrijdagavond twee mobiele dammen aangelegd met strobalen.

Limburg heeft zes gemeenten die sterk erosiegevoelig zijn: Voeren, Riemst, Tongeren, Borgloon, Heers en Gingelom. “Hier is de kans het grootst dat er bij extreme regenval modder van de akkers op de wegen en in de huizen van de mensen stroomt”, zegt Karel Vandaele, al sinds 2002 erosiecoördinator in Limburg. “Voerenaren lopen het meeste risico op modderstromen.” Bijna tien procent van de 104.447 hectare landbouwgrond in Limburg is ingekleurd als (zeer) sterk erosiegevoelig. Het gaat om gemeenten in Zuid-Limburg, met veel hellingen waarop intensief aan landbouw wordt gedaan.

Karel Vandaele: “Daarnaast bestaan die grote akkercomplexen ook nog eens vaak uit leemgrond die weinig water doorlaat. Toch ontstaan niet op al die akkers automatisch modderstromen bij hevige regen. Veel hangt af van de hellingsgraad en de hellingslengte van de akker, maar ook van de gewassen die er groeien. Wintergewassen, zoals wintertarwe, vormen een goede buffer tegen modderstromen. Zomergewassen, zoals aardappelen of bieten, zijn veel erosiegevoeliger en houden de modder veel minder goed tegen.” De erosiecoördinator verwacht beterschap door de strengere erosiemaatregelen die landbouwers moeten respecteren.