Bio neemt geen genoegen met nicherol in beleidsnota

De bioboeren zijn niet te spreken over de beleidsnota van Vlaams minister van Landbouw Joke Schauvliege. Het zint hen niet dat Vlaanderen verder gaat op de ingeslagen weg van een landbouwmodel gericht op export, specialisatie en groei met steeds minder boeren en een te grote milieudruk. Ketenorganisatie BioForum vindt dat de durf ontbreekt om te kiezen voor een “daadwerkelijk duurzaam landbouwmodel” en stelt met lede ogen vast dat agro-ecologische en biologische landbouw slechts een nicherol toebedeeld krijgen. “Wie geen expliciete keuze maakt voor agro-ecologie, kiest eigenlijk voor business as usual met her en der een flinterdun groen randje", oordeelt voorzitter en bioboer Kurt Sannen.

De ecologische uitdagingen waar de Vlaamse landbouwsector voor staat, zijn gekend: klimaatverandering, de mestproblematiek, teloorgang van de bodem, verlies aan biodiversiteit, ... Ook op sociaal vlak zijn de uitdagingen volgens BioForum groot: “Op acht jaar tijd is het aantal landbouwbedrijven met bijna één derde (29%) gedaald. Het zijn vooral de kleinere bedrijven die verdwijnen. De resterende bedrijven zetten in op specialisatie en zijn daarom weinig veerkrachtig en erg kwetsbaar.”

De ketenorganisatie van de biologische landbouw en voeding is duidelijk ongelukkig met de beperkte aandacht voor bio in de beleidsnota. BioForum: “Eén paragraafje, het strategisch plan biologische landbouw wordt verder uitgevoerd en daar is alles mee gezegd. Zelfs geen inhaalbeweging om het schamele percentage bio-areaal in Vlaanderen van 0,8 procent op te krikken tot het Europese gemiddelde van 5,7 procent. Wallonië heeft wel ambitie voor bio en is er in geslaagd om op enkele jaren te groeien tot 8,1 procent.”

Kiezen voor agro-ecologie en voor bio acht BioForum nodig voor boeren, milieu en mensen. Elke week verdwijnen namelijk 24 landbouwbedrijven, het landbouwinkomen staat zwaar onder druk en de milieuproblemen zijn groot. De bioboeren spreken minister Schauvliege tegen wanneer zij te kennen geeft dat export en grootschalige productie nodig zijn om de wereld te voeden. “Niets is minder waar. Volgens Wereldvoedselorganisatie FAO wordt momenteel op aarde genoeg voedsel geproduceerd om anderhalve keer de wereldbevolking te kunnen voeden. Specialisten van IAASTD en VN stellen dat alleen een gediversifieerd landbouwmodel met weinig externe inputs, gericht op een lokale markt en uitgaande van kringlopen, op langere termijn in staat is de wereldbevolking op een duurzame manier van voedsel te voorzien. Kortom een agro-ecologisch landbouwmodel.”

BioForum vindt het de verantwoordelijkheid van het beleid om de transitie naar een agro-ecologisch landbouwmodel in gang te zetten. In de beleidsnota van de minister detecteert de biosector enkele aanknopingspunten om een transitie mogelijk te maken, namelijk in de (beperkte) paragrafen onder het motto ‘lekker en (h)eerlijk van bij ons’. Maar er zijn ook een rist beleidsmaatregelen die BioForum als nadelig voor de sector beschouwt: de nieuwe zoogkoeienregeling die vleesveehouders benadeelt die diversifiëren en daarom minder dieren houden, het nieuwe mestactieplan dat organische mest viseert en kunstmest laat ontsnappen aan de mazen van het net zodat “zelfs bioboeren die geen mestschade veroorzaken en de bodem voeden in de problemen komen door de absurde regels” en het natuurbeleid dat bio benadeelt terwijl het een antwoord biedt op de stikstofdepositie van de veehouderij in de door Europa beschermde natuurgebieden.

Dat minister Schauvliege wil inzetten op ggo’s – een teer punt voor bioboeren – noemt BioForum een reële bedreiging voor de sector. De herziening van de pachtwetgeving zou voor de biosector positief kunnen uitdraaien indien het beleid eigenaars de mogelijkheid geeft om duurzaamheidsvoorwaarden op te nemen in de pachtcontracten.