Open dialoog over realisatie Europese natuurdoelen

De uitvoering van de Europese Vogel- en Habitatrichtlijn komt steeds dichterbij. Om habitats en soorten weer in een 'goede staat van instandhouding' te brengen, werd 162.964 hectare bij Europa aangemeld als speciale beschermingszone. Daarvan is vandaag nog 66.500 hectare in landbouwgebruik. Boerenbond opteert voor een constructieve dialoog.

Het dossier van de zogeheten instandhoudingsdoelstellingen is zo complex dat Boerenbond een adviesbureau inhuurt om alle aspecten nauwgezet te doorgronden. De procedure omvat drie belangrijke stappen. Op Vlaams niveau werden dit jaar de instandhoudingsdoelstellingen reeds vastgelegd. Volgend jaar moet dat gebeuren op het niveau van de verschillende afgebakende habitatgebieden. Van 2011 tot 2015 zullen vervolgens natuurrichtplannen uitgetekend en opgestart worden.

Wat dit concreet betekent? "In de eerste plaats zullen we in natuurgebieden proberen om er de natuurwaarden via omvormingsbeheer weer in een goede staat te brengen", zegt administrateur-generaal Marleen Evenepoel van het Agentschap Natuur en Bos in Boer&Tuinder. "Maar sommige habitats zullen moeten uitgebreid worden. De Vlaamse overheid heeft eerder beslist dat die uitbreiding maximaal moet gebeuren binnen de eerder afgebakende speciale beschermingsgebieden".

"Een eerste berekening leert ons dat ongeveer 2.000 hectare bosuitbreiding en 180 hectare extensief grasland buiten die afgebakende zones zouden komen te liggen", gaat Evenepoel verder. Ze vindt niet dat de instandhoudingsdoelstellingen tot hiertoe te streng geformuleerd werden. "We hebben de hele methodiek voorgelegd aan een comité van vijf wetenschappers uit vijf verschillende universiteiten. Zij kwamen tot het besluit dat de aanpak eerder conservatief is".

Evenepoel windt er geen doekjes om dat de instandhoudingsdoelstellingen een fameuze impact kunnen hebben voor boeren die ermee geconfronteerd worden. "Als er een uitbreiding van rietkragen voorzien wordt, dan zal op die gronden geen landbouw meer mogelijk zijn". Maar ze hoedt er zich voor om het belerende vingertje op te steken en kiest voor maximaal overleg, ook met de landbouwsector. "We doen dit niet alleen omdat dit een complex dossier is, maar ook omdat we deze opdracht niet alleen kunnen realiseren".

Boerenbond-voorzitter Piet Vanthemsche gaat graag in op de uitnodiging om te dialogeren. "Via overleg werden al vier belangrijke knelpunten uitgeklaard. Zo hebben we verkregen dat men terdege rekening zal houden met de sociaaleconomische impact op de landbouw. Voor elk van de betrokken gebieden wordt een landbouwgevoeligheidsanalyse uitgewerkt, zodat bekeken kan worden waar de boeren het minst te lijden hebben onder natuurinrichting".

Bovendien wordt bij de vaststelling van gebiedsgerichte instandhoudingsdoelstelling en bij de finale inrichting van de betrokken gebieden voorzien in een inspraakprocedure. "Dit soort afspraken zal de druk op de sector in de speciale beschermingszones verminderen", aldus Vanthemsche, die ervoor pleit dat het ruimtelijk en natuurplanningsproces de komende jaren zullen samenlopen. "Anders bestaat het gevaar dat wij tweemaal moeten inleveren". 

Boerenbond zal vanaf september een uitgebreid informatiepakket over de instandhoudingsdoelstellingen publiceren op haar website. In het najaar zullen ook vormingsavonden georganiseerd worden en er komt een infobrochure.