Intendant bezoekt landbouwers in Kalmthout: “Nood aan haalbare natuurdoelen”
nieuwsStikstofintendant Frank Smeets bezocht een melkveebedrijf in Kalmthout en een landschappelijk arboretum in Essen. Dat gebeurde op uitnodiging van Landelijke Toekomst, de vereniging van landbouwers, ondernemers en grootgrondbezitters uit de Noorderkempen. De organisatie pleitte er voor "natuurdoelen die aansluiten bij de lokale ecologische realiteit". "Wanneer een habitattype door klimaat- of wateromstandigheden niet haalbaar is, moet Vlaanderen de Europese Unie vragen de natuurdoelen aan te passen", klinkt het.
De intendant van de maatwerkgebieden stikstof bezocht recent één van de vele landbouwbedrijven rond de Kalmthoutse Heide. In de omgeving zijn meer dan 65 actieve landbouwbedrijven, waaronder verschillende van jonge veehouders. Een aantal van hen was ook aanwezig op de bijeenkomst. Hun boodschap was duidelijk: "Wij willen blijven boeren, maar hebben nood aan rechtszekerheid, realistische natuurdoelen en beleid dat rekening houdt met de lokale ecologische omstandigheden."
Niet alleen lokale veehouders, ook de industrie- en de woonsector worden er geconfronteerd met strengere stikstofkaders. De regio telt verschillende industriële bedrijven en ligt nabij de Antwerpse haven. "Onhaalbare natuurdoelen kunnen de regionale economie afremmen", stelt Landelijke Toekomst. "Investeringen en vergunningsprocedures lopen vertraging op door dure milieustudies en de kans op een vergunning neemt af. Dat is een ernstige bedreiging voor de industrie."
Bezorgdheid voor veel sectoren: habitattype 3130 en vernatting
Een centraal gespreksonderwerp was het instandhoudingsdoel habitattype 3130, een zeer stikstofgevoelig ven dat specifieke bodem- en watercondities vereist. In de Kalmthoutse Heide is hiervoor 0,9 hectare als doelstelling opgenomen in het stikstofakkoord. Het is de taak van de intendant om in kaart te brengen op welke locatie dit ven de doelstellingen van instandhouding zal moeten halen.
“Dit kan een rem zetten op de vergunningen van landbouw, industrie, bouw en andere sectoren”, aldus Landelijke Toekomst. “Vernattingsprojecten om bepaalde natuurdoelen te halen, kunnen daarnaast leiden tot ongewenste natte landbouw- en woonpercelen buiten het gebied.” Ook het planten van bomen rond het ven zal onmogelijk worden volgens de organisatie.
Natuurdoelen op ecologische geschikte locaties
Er was ook nog een bijeenkomst op het landschappelijk arboretum ‘Hemelrijk’. Het domein kenmerkt zich door veel open landschappen, waterpartijen, bosstructuren, hoeves en akkers. “Daar werd getoond hoe landbouw, erfgoed en natuur elkaar kunnen versterken”, geeft Landelijke Toekomst mee. “De afwisseling tussen natuur en landbouwactiviteiten illustreert dat gebiedsgericht beheer werkt. De familie De Belder combineert landbouw met natuurbeheer en stemt bomen, gewassen en planten af op actuele ecologische en klimatologische omstandigheden, zonder star vast te houden aan historische doelstellingen zoals een habitattype 3130. Daar pleiten we als organisatie voor. We willen natuurdoelen die aansluiten bij de lokale ecologische realiteit.”
Wanneer een habitattype door klimaat- of wateromstandigheden niet haalbaar is, moet Vlaanderen volgens de organisatie de Europese procedure volgen om een herziening, verplaatsing, schrapping of aanpassing van het instandhoudingsdoel te vragen. “Zo kan Vlaanderen investeren in effectieve natuurkwaliteit, terwijl landbouw, industrie, woningbouw en lokale economie voldoende ontwikkelingsruimte behouden”, klinkt het.
De intendant gaf aan dat tegen eind 2026 de ontwerp-inrichtingsnota’s worden verwacht, gevolgd door publieke consultatie en politieke besluitvorming in 2027. Dan valt de beslissing of en waar stikstofgevoelige natuur definitief wordt gevestigd.
