Jonge fruittelers behouden vertrouwen in de toekomst

Bij de opening van de vakbeurs Fructura verwoordde Gert Peeters namens Groene Kring het vertrouwen dat jonge fruittelers hebben in de toekomst van de fruitteelt in ons land. "Her en der zullen individuele spelers er de brui aan geven, maar de sector die in zijn geheel voor veel werkgelegenheid zorgt, zal niet van de kaart geveegd worden." Wel vindt Groene Kring het nodig om met visie een aantal uitdagingen aan te pakken.

Hoewel het aantal fruittelers daalt, blijft het totale areaal in ons land behouden. Groene Kring leidt daaruit af dat er een duidelijke schaalvergroting bezig is. Dat zorgt voor mechanisatie, specialisatie, innovatie en nood aan arbeid. "We durven zelfs stellen dat wij als fruitsector één van de grotere werkgevers van Limburg zijn", zegt Gert Peeters, zelf een jonge fruitteler. Het doorzettingsvermogen en de passie voor het vak van fruittelers staan volgens hem garant voor de toekomst van de sector.

"Toch zijn er ook een aantal uitdagingen die we samen moeten durven aangaan", erkent Peeters. Een eerste is de overname van grootschalige bedrijven. Dat is voor jonge ondernemers erg complex en het vergt een enorme investering in grond en infrastructuur. De vergrijzing van de landbouwerspopulatie is een feit zodat Groene Kring de Vlaamse regering vraagt om de generatiewissel binnen de sector te bevorderen.

Een tweede uitdaging voor fruitbedrijven is de nood aan grond. "We moeten op zoek naar oplossingen voor de kapitaalsinbreng." Door het steeds grotere kapitaal dat in tuinbouwbedrijven omgaat, wordt ook risicobeheersing een belangrijk item. In de fruitteelt zijn volgens Peeters vooral de klimatologische risico's van belang. Hij denkt aan bescherming tegen vorstschade en hagel als reactie hierop. "Het Vlaams Landbouwinvesteringsfonds kan een belangrijke rol spelen door middel van financiële ondersteuning", vindt Peeters.

Naast grond wordt ook water schaarser en dus duurder. "We moeten dan ook allemaal rationaal omspringen met ons waterverbruik en vermijden dat in het oppervlaktewater gewasbeschermingsmiddelen worden teruggevonden." Om resistentieproblemen bij ziekten en plagen te voorkomen, vraagt de fruitteler om paal en perk te stellen aan de bovenwettelijke eisen van bepaalde supermarkten omtrent residuen op fruit.

Een vierde uitdaging is de zoektocht naar voldoende personeel aan een competitieve loonkost. "In België zijn om en bij de 400.000 werklozen. We moeten onze eigen burgers kunnen motiveren. Dan hoeven wij als fruittelers geen 'hotels' meer te bouwen om seizoenarbeiders te huisvesten. Bovendien komt het de plaatselijke economie ten goede als mensen het verdiende loon weer uitgeven in eigen streek", analyseert Peeters.

De laatste, en wellicht belangrijkste, uitdaging is de prijsvorming in de sector en de onzekerheid over het inkomen. "Zelfs een goede oogst van een kwalitatief goed product is geen garantie op een kostendekkende prijs", legt Peeters de vinger op de wonde. Jonge fruittelers, die pas gestart zijn en zware leningen hebben lopen, zijn hier vaak het eerste slachtoffer.

"Om ook de eerste schakel in de keten, de fruittelers, een rechtvaardige marge te laten behalen, moeten we als sector samen een toekomstvisie en strategie uitwerken die moet resulteren in een goede prijs voor het fruit." Groene Kring wil die toekomstvisie ophangen aan drie ankerpunten: samenwerking, optimale productkeuze voor elk marktsegment en inspraak voor coöperanten zodat fruittelers zich niet afscheuren van de veilingen. Dit laatste is volgens de jonge fruittelers niet goed voor de prijsvorming, noch voor de beoogde samenwerking.