Debat over toekomstige strategie EU van start in 2010

De Europese regeringsleiders hebben beslist dat de Europese Commissie haar voorstel voor de volgende meerjarenbegroting uiterlijk in juli 2011 moet presenteren. Dat financieel kader heeft betrekking op de periode van 2014 tot 2020. Begin volgend jaar moet wel reeds een ambitieus voorstel op tafel liggen over de toekomstige strategie van de Europese Unie. 

De Commissie heeft haar voorstel voor de meerjarenbegroting reeds meermaals naar een latere datum verschoven om de goedkeuring van het Verdrag van Lissabon niet in het gedrang te brengen. Het verdrag is sinds deze maand van kracht, maar op een meerjarig begrotingsvoorstel van het dagelijks bestuur van de Europese Unie is het dus nog even wachten. Een aantal landen, waaronder Polen, hebben er vorige week op de Europese top in Brussel echter op aangedrongen om het debat zo snel mogelijk op gang te trekken.

Diplomaten gaan ervan uit dat nettobetalers zoals Duitsland het bij de begrotingsbesprekingen makkelijker zullen krijgen naarmate de periode voor de onderhandelingen ingekort wordt. Momenteel is het Europees budget goed voor ongeveer 125 miljard euro, waarvan de landbouw nog altijd meer dan veertig procent voor haar rekening neemt. Dat aandeel moet gerelativeerd worden, onder meer omdat het totale budget minder dan één procent van het bruto binnenlands product van de Europese Unie bedraagt.

Onlangs is reeds een nota gelekt waaruit blijkt dat de Europese Commissie het landbouwbudget fors wil inkrimpen om meer te kunnen investeren in beleidsdomeinen zoals energie, innovatie en klimaat. Het is een publiek geheim dat dit niet naar de zin is van Frankrijk, de belangrijkste begunstigde van het Europese landbouwbeleid. Om dat overeind te houden, voeren de Fransen een offensieve strategie.

Vorige week nodigde de Franse landbouwminister Bruno Le Maire in Parijs 21 collega's uit om te praten over de manier waarop het beleid er na 2013 moet uitzien. Tijdens de mini-top werd een plechtige verklaring aangenomen, het Appel van Parijs. Daarin pleiten de aanwezige lidstaten ervoor om "aan de boeren de middelen te bieden om beter te reageren op signalen uit de markt en om winstrategieën te ontwikkelen voor alle sectoren".

De landen willen de boeren daarbij "een stabiel en aanvaardbaar inkomen bieden opdat ze kunnen investeren in het Europese agrarisch potentieel". Dat moet gebeuren "via een Europese regulering die het mogelijk maakt crisissituaties en de buitengewone wispelturigheid van de markten het hoofd te bieden". De landbouwsector zou weliswaar kunnen bijdragen aan allerlei milieu- en klimaatdoelstellingen, "maar de boeren kunnen niet alleen opdraaien voor de kosten".

Nederland, Groot-Brittannië, Denemarken, Malta en Zweden waren niet uitgenodigd voor de bijeenkomst in Parijs. Als het van deze landen afhangt, worden de landbouwers na 2013 in grote mate overgeleverd aan de vrije markt.