Blijft Fonterra coöperatieve gedachte trouw?

Er heerst opnieuw onrust bij de Nieuw-Zeelandse zuivelcoöperatie Fonterra, eigendom van 11.000 melkveehouders en wereldwijd de belangrijkste exporteur van zuivelproducten. Het ontslag van voorzitter Henry van der Heyden als bestuurder bij de beursorganisatie NZX voedt speculaties over een nieuwe poging om de kapitaalsstructuur van het bedrijf bij te sturen.

Volgens de Fonterra-voorzitter stapt hij op bij NZX om iedere vorm van perceptie over een belangenconflict te vermijden. Over de manier waarop dit geïnterpreteerd moet worden, blijft hij echter vaag. "Stilstaan is achteruitgaan voor Fonterra. Alle opties liggen open, behalve de voorstellen die eind 2007 van tafel geveegd worden", zo liet hij deze week optekenen in de media.

Van der Heijden blijft naar eigen zeggen een vurig aanhanger van een coöperatieve structuur. "En een coöperatie betekent voor mij dat de boeren voor de volle honderd procent de controle behouden over hun toekomst". Maar twee jaar geleden werd wel de idee gelanceerd om Fonterra op te splitsen in een leverancierscoöperatie en een private onderneming waarin de zuivelfabrieken en merken zouden ondergebracht worden. Dat voorstel stuitte op een njet van de melkveehouders.

Nu lijkt er opnieuw een voorstel te rijpen om de financiële structuur van Fonterra te wijzigen. Sommige leden vrezen dat de coöperatie weer geld wil ophalen via een uitgifte van aandelen op de beurs of via een overeenkomst met een private, mogelijk buitenlandse, investeerder. Volgens veel boeren zouden dergelijke operaties de coöperatieve structuur van Fonterra onvermijdelijk ondermijnen.

Van der Heijden stelt dat twee zaken veranderd zijn sinds het vorige voorstel gekelderd werd. "Vandaag verkeert de wereld in een recessie en we hebben veel geleerd uit het vorige proces. Deze keer zullen we niet communiceren over onze plannen vooraleer we de steun genieten van de ledenraad".