Vlinderbloemigen telen in focusgebied wordt interessant

Het wordt voor landbouwers een pak aantrekkelijker om in het kader van de vergroening van het EU-landbouwbeleid vlinderbloemigen te telen op de vijf procent van hun akkerland die ze moeten reserveren voor ecologisch focusgebied. In de gedelegeerde handelingen van de Europese Commissie stond eerst dat 1 hectare luzerne, klaver of lupinen maar meetelt voor 0,3 hectare focusgebied. Dat wordt opgetrokken naar 0,7 hectare, zo laat de Commissie weten in een speciale verklaring die verder vooral tot doel heeft om één en ander te verduidelijken.

Europese boeren die een gewas inzaaien dat stikstof in de bodem fixeert, een zogenaamde vlinderbloemige, zullen daar in het nieuwe gemeenschappelijke landbouwbeleid (GLB) meer profijt van hebben dan eerst gedacht. Eén van de drie verplichte vergroeningsmaatregelen voor wie geen inkomenssteun wil verliezen, bestaat namelijk uit de aanleg van vijf procent ecologisch focusgebied op een areaal akkerland dat groter is dan 15 hectare.

Tot voor kort was het nog de vraag hoe strikt of soepel de Europese Commissie de invulling van dat focusgebied zag. Daarop kwam een antwoord in de gedelegeerde handelingen van de Commissie. De lidstaten bleven echter met vragen zitten zodat er nu een extra verklaring bij de gedelegeerde handelingen gepubliceerd wordt die tekst en uitleg verschaft. Daarin staan vooral verduidelijkingen, en één wijziging ten opzichte van de tekst van de handelingen: 1 hectare vlinderbloemigen telt voor 0,7 hectare in plaats van 0,3 hectare focusgebied. De Commissie kiest er bewust voor om deze optie veel aantrekkelijker te maken. De teelt van eiwithoudende gewassen moet de Europese veehouderij minder afhankelijk maken van sojaimport.

“Uiteraard moeten vlinderbloemigen in het ecologisch focusgebied op zo’n manier geteeld worden dat ze bijdragen aan de biodiversiteit op het platteland”, merkt de Europese Commissie op. Hoe dat dan precies moet gebeuren, komen we niet te weten. De lidstaten mogen namelijk zelf uitmaken welke teelttechnieken toegelaten zijn in het ecologisch focusgebied. Met of zonder gewasbeschermingsmiddelen en kunstmest, dat zal elke lidstaat voor zich moeten uitmaken. Het is ook aan de nationale overheden om de gewassen op te lijsten die er geteeld mogen worden. Voor de Commissie lijkt het allemaal goed zolang het ecologisch focusgebied maar een positieve bijdrage levert aan de biodiversiteit want anders schiet het zijn doel voorbij. Blijkbaar wil zij de administratieve lasten van een door haar gedirigeerde strenge invulling van het focusgebied vermijden.

De wijze waarop de lidstaten de Europese verplichting inzake ecologisch focusgebied implementeren, zal al na een jaar aan een evaluatie onderworpen worden. Daarbij zal de Commissie ook nagaan of het gelijk speelveld nog gerespecteerd is. Mocht het landbouwproductiepotentieel van de EU significant lijden onder de groene invulling van vijf procent van het akkerland, dan gaat de Commissie haar standpunt ook herzien. De Europese landbouwkoepel Copa-Cogeca reageert tevreden op de flexibele invulling van het ecologisch focusgebied en de opwaardering van vlinderbloemigen binnen dat focusgebied.